Σάββατο, 20 Σεπτεμβρίου 2014

Κωνσταντίνος Καζακόπουλος / Οιστροψιχάλες / Όταν ένας άνθρωπος γράφει σε όλη του τη ζωή μόνον για την αγάπη του.






Ο Κωνσταντίνος Καζακόπουλος είναι ένας άγνωστος σε μένα άνθρωπος που απεβίωσε το 1998 σε ένα Νοσοκομείο, παραδίδοντας το μοναδικό του ποιητικό πόνημα λίγο πριν πεθάνει σε έναν άλλον ασθενή που έτυχε να είναι φίλος μου. Σε αυτό το πόνημα, που έχει τον τίτλο "Οιστροψιχάλες" περιέχονται ποιήματα που αφορούν μόνον την αγάπη του προς τη γυναίκα του από τα νιάτα τους μέχρι τα γηρατειά.








Σε Σένα
Στης μοναξιάς μου της κούφιας την πλήξη
που είναι άδεια και μόνη η ψυχή μου,
νιώθω, πως μόνο ο Βάκχος ειν'φίλος
κι αυτός παραστάτης της θλιμμένης ζωής μου,
Αλλ'ωϊμέ του, του δόλιου Θεού
πούχει σκλάβους στην πλάση τους μύριους,
τους πολλούς, τους καλούς, τους αβούλους.
Δεν θρονιάζει σε μένα πολύ.
Είν' ο Θρόνος φτιαγμένος για Σένα
Ω, Αστέρι, ω Ήλιε μου εσύ.
Συ, που δίνεις χινοπώρου στέγη,
Συ, που δίνεις στη λάβα, δροσιά
κι' η μορφή σου θυμίζει Αφροδίτη
κι' η ψυχή σου Αθηνά!
Έλα τώρα, μακριά μου, μή μένεις
δε βαστώ, δεν αντέχει η καρδιά.
Θέλει η φύση το Φως για να ζήσει
και τα νιάτα μου, Εσένα γλυκειά!
 
Μάρτιος 1948 






Παλίρροια και Άμπωτις


Ας πούμε πως τής ατέλειωτης της λύπης
ήρθε το τέλος μέ μιά χαρά..
Πώς τής χαράς το τέλος, δεν πρέπει νάρθει
κι αν θάρθει νάναι χαρά καινούργια.
Ας πούμε πως τώρα είμαστε στο κατώφλι
το ιερό της χαράς μας.
Πως πάντα σ'αυτό το κατώφλι θάμαστε.
Πως δε θα φτάσουμε ποτέ στο τέλος.
Ας πούμε, πως βούτηξα το χέρι
στο καθάριο δροσερό νερό,
πως τράβηξα κι εγώ απ'το νερό
το υπέροχο, το μοναδικό μαργαριτάρι της αγάπης.
Ας μη το δέσεις στο κολλιέ σου αγαπημένη.
Ας μη το δέσω στο δακτυλίδι μου, καλή μου.
Ας το κρατήσουμε έτσι κ'΄οι δυό στη παλάμη
λουσμένο στο διάφανο νερό.

Πάντοτε τώρα βγαλμένο, πάντοτε Νέο,
πάντα σαν ανακάλυψη της κάθε στιγμής που ζούμε,
πάντοτε δυνατό και διάφανο, πάντα καινούργιο.
Ποτέ για το χτές ή για τ'αύριο,
πάντα για το τώρα.
Για να μην έρθει το τέλος της χαράς.
Κι'αν θάρθει, νάναι χαρά καινούργια..



  

Παρασκευή, 19 Σεπτεμβρίου 2014

Πραγματικά αδιέξοδα..




Η διαρκής καταστροφή των δημοκρατικών κινημάτων στην εγγύς και την ευρύτερη "Ανατολή" και η χειραγώγησή τους από τις δυτικές δυνάμεις, που αν και επιλεκτικά στηρίζουν ως γενική αρχή την φιλελευθεροποίηση της κοινωνίας και την ανάπτυξη αστικών δημοκρατικών θεσμών, δημιουργεί το πλαίσιο ενός ολοένα μεγαλύτερου και δυσεπίλυτου ιστορικού αδιεξόδου που μπορεί να απεικονισθεί με το αδιέξοδο δίπολο "φιλοδυτικές δημοκρατικές δυνάμεις" / "αντιδυτικές αυταρχικές δυνάμεις". 
Στην "μέση" αυτού του κολασμένου διπόλου -που εκφράζει την επιρροή των αντίθετων δυνάμεων, των ηγετικών δυνάμεων στην δύση και των "καθεστώτων" που της αντιστέκονται- βρίσκεται ο καθημερινός προοδευτικός άνθρωπος των "ανατολικών" κοινωνιών που έχει να επιλέξει λ.χ μεταξύ ενός θεοκρατικού αντι-ιμπεριαλιστικού καθεστώτος και φιλοδυτικών κινήσεων που έχουν άμεση επαφή με τους μηχανισμούς χειραγώγησης των δυτικών ιμπεριαλιστικών δυνάμεων και υπάγονται στα τυχοδιωκτικά σχέδιά τους. 
Στο ίδιο αδιέξοδο πλαίσιο επιλογής βρίσκονται και ευρύτερες καταπιεσμένες ομάδες της κοινωνίας, όπως εθνικές και άλλες μειονότητες. Η γενική καταδίκη του ιμπεριαλισμού ρέπει σε μια άμεση ή έμμεση στήριξη των αυταρχικών αντι-ιμπεριαλιστικών καθεστώτων και η γενική δημοκρατική δράση ρέπει σε άμεση ή έμμεση σύμπραξη με τις δυτικές ιμπεριαλιστικές δυνάμεις. 
Αν νομίζει κανείς πως αυτό το πλαίσιο επιλογής μπορεί να διαρραγεί έτσι απλά με την χρήση μιας σοφής "μαρξιστικής" ή άλλης "γραμμής" απλοποιεί αφελώς τα πράγματα χωρίς να σκέφτεται ίσως τα πράγματα από την θέση του καθημερινού εργαζόμενου, νεολαίου, μειονοτικού σε αυτές τις κοινωνίες.



Ι.Τζανάκος

Τετάρτη, 17 Σεπτεμβρίου 2014

Όρια και υπερβασιακή παραβίαση..




Η πραγματικότητα δεν περιέχει κανένα μοναδικό γνωσιακό κλειδί για την κατανοησή της, αν με τον όρο πραγματικότητα εννοούμε εκείνη την συνολική κατάσταση που περιέχει και την ανθρώπινη δράση.
Οι σκέψεις που προσδιορίζουν νοητικά την σημασία που έχει το ανθρώπινο δεν μπορούν να απεμπλακούν από τους διάφορους μηχανισμούς αντίληψης και ταυτοτικής υποστασιοποίησης του ίδιου καθαυτού του ανθρώπινου, και εφόσον δεν έχει ακόμα εμφανισθεί το ανθρώπινο σε όλη του την δυνητικότητα θα ήταν αδύνατος ένας μοναδικός νοητικός προσδιορισμός του που θα εξαντλούσε το φασματικό σύνολο αυτής της δυνητικότητας. 
Ακόμα κι αν κάποτε η ανθρώπινη ιστορία έληγε δεν θα μπορούσε κανείς να διαβεβαιώσει ότι θα είχε εξαντληθεί όλος ο πλούτος της δυνητικότητας.
Το πρόβλημα για την θεωρία εκκινεί από το σημείο εκείνο που ορθώνεται η ανάγκη κάποιας οριοθέτησης των προσδιορισμών τού ανθρώπινου με βάση τις συγκεκριμένες ανάγκες που αυτό παρουσίασε ή παρουσιάζει σε ένα (επίσης) περιορισμένο ιστορικό πλαίσιο. 
Αντίθετα από ό,τι λένε οι διάφοροι επαναπαυμένοι της κριτικής ή επιστημολογικής θεωρίας η ανάδυση της ανάγκης για κάποια όρια στην θέαση του πραγματικού δεν σημαίνει απλά την "ορθολογική μεθοδολογία" συγκρότησης του "αντικειμένου", σε διάκριση προς την μεταφυσική (οντολογία) ή το κάθε είδος απολυτοκρατίας, αλλά (επίσης) την δημιουργία ενός αναπόφευκτου απολυτοκρατισμού στα πλαίσια ακριβώς της οριοθέτησης. 
Το κρίνειν περιέχει, παρά τις όποιες αντίθετες διασφαλίσεις παρουσιάζονται, έναν εγγενή καθολικό και απόλυτο Λόγο
Η ιδεολογία ως αναπόφευκτη μορφή εκδήλωσης της αναγκαίας απολυτοκρατίας είναι παρούσα (και) εντός της οριοθέτησης του "καθαρού Λόγου", ακόμα κι αν η οριοθέτηση είναι "ορθολογική", και προς αυτή την διαπίστωση δεν χρειάζεται καν να αναφερθούμε στις συγκεκριμένες διολισθήσεις του θεωρητικού προς το ιδεολογικόν, παρουσιάζοντας και καλά τελικά έναν υποτιθέμενο αλώβητο πυρήνα θεωρίας που τελικά επιτυγχάνει την αποστασιοποίηση του (οριοθετικού) κρίνειν από τις όποιες ιδεολογικές χρήσεις (ή μάλλον καταχρήσεις του).
Θα έλεγα πως η συγκεκριμενοποίηση και η συγκεκριμένη ιστορικοποίηση του ανθρώπινου περιέχει πάντα έναν πολύ συγκεκριμένο και δεσμευτικά ιστορικοποιημένο πλαίσιο ένωσης της οριακότητας που δημιουργεί το κρίνειν με την γενικότητα και απολυτότητα που περιχαράσσεται και σημασιοδοτείται από αυτή την οριακότητα και την πράξη της συγκρότησής της (δεν ξέρω μάλιστα αν έχει νόημα η διάκριση αυτή -ανάμεσα στην οριακότητα που δημιουργεί το κρίνειν και την συγκρότησή της την ίδια ως οριακότητας). 
Σε αυτό το πλαίσιο θα είχε ίσως σημασία να αναφερθούμε σε συγκεκριμένα παραδείγματα, αν είχαμε τον χρόνο βέβαια. 
Αλλά πριν αναφερθούμε στα πολλά παραδείγματα θα ήθελα να δούμε αν για μας έχει σημασία τελικά όλη αυτή η συζήτηση της φιλοσοφίας (που βέβαια δεν νοείται χωρίς την έννοια της Αλήθειας ή του Απόλυτου, παρά μόνον για τους φιλοσοφικά αγράμματους) ή εν πάσει περιπτώσει αν έχει σημασία η συζήτηση της φιλοσοφίας εκτός του απολυτοκρατικού ιστορικού πλαισίου της εποχής μας. 
Είναι προφανές πως η ιστορική οριοθέτηση όπως την αναφέραμε είναι και η μοναδική που προσδίδει νόημα στον εσωτερικό διάλογο (και ενίοτε εσωτερικό πόλεμο) της φιλοσοφίας. 
Αυτό για τους φιλοσόφους είναι προφανέστερο του προφανούς αλλά κάτι άλλο διαφεύγει. 
Η ιστορικότητα περιέχει επίσης έναν βαθμό γενικοποίησης-καθολίκευσης των προηγούμενων αιτημάτων της ανθρωπότητας και έναν βαθμό ανάδυσης νέων αιτημάτων που δεν αναπραγματεύονται απλά τα προηγούμενα. 
Η δυσκολία να ορισθεί η γενικότητα-καθολικότητα εντός της (νέας) ιστορικής οριοθέτησης έχει να κάνει με την πλοκή αυτών των διαστάσεών της στην συνέχεια και την α-συνέχεια του κοινωνικο-ιστορικού χρόνου. 
Κάποια "στιγμή" φαίνεται να ανατινάσσεται ως οριακότητα και αχνοφέγγει ένα μεθυστικό για πολλούς "απειρικό" (μη-)πλαίσιο, ιδανικό ίσως για για την εισβολή μέσω της συμπυκνωτικής σύγχυσης των καθορισμών-προσδιορισμών ενός εξωγενούς προς τους υφιστάμενους καθορισμούς καθορισμού (ή μη-καθορισμού), και πραγματικά αυτό που έχει (για μας) σημασία είναι πως δεν έχει καμμία σημασία αν αυτή η συμπυκνωτική σύγχυση ενδύεται την ιδιότητα του "κενού" ή του ρήγματος, ή της (ιστορικής) α-συνέχειας αφού είναι προφανές νομίζω πως τελικά αυτό που εμφανίζεται είναι μάλλον μια συγχυτική μορφή της συνέχειας του ανθρώπινου στην ροϊκή του πληρότητα και τις δυνητικές του εκφάνσεις. 
Όμως και αυτό είναι πάλι ανθρώπινο και μάλιστα η διονυσιακή συγχυτικότητα που όχι μόνον στεφανώνει αλλά και περιεχομενοποιεί τους καθορισμούς του ανθρώπινου σχηματίζει το συνεχές της α-συνέχειας που φαίνεται να αποκτά έτσι ένα υπερβασιακό νόημα. 
Ο Διόνυσος είναι και ο διαμελιστής και αυτός που ενώνει τα μέλη σε ένα νέο σώμα κυριαρχίας και νοήματος.
Με αυτή την έννοια το κρίνειν μπορεί να ανακαθορισθεί πιά στον ορίζοντα ενός κυριαρχικού καθολικεύειν του υπαρκτού όπως αυτό (το καθολικεύειν) αναδύεται ως συνεχής νοηματική συμπύκνωση και ενοποιητική πράξη όλου του πολλαπλού ή μάλλον του πολλαπλού ως όλου -αν και πάντα πολλαπλού, χωρίς αναγκαία να παραβιάζονται οι (γενικοί) όροι της οριακότητας και της περιοριστικής ιστορικότητας των καθορισμών.




Ι.Τζανάκος