Αυτοκαθορισμός

Αυτοκαθορισμός

Πέμπτη, 2 Απριλίου 2015

Το "σώμα κυριαρχίας" και η επανεμφάνισή του..




Τι είναι ένα "σώμα κυριαρχίας"; 
Πως μπορούμε να δώσουμε έναν γενικό και αφηρημένα διιστορικό ορισμό του "σώματος" αυτού; 
Αρχικά θα μπορούσαμε να προβούμε σε μια διάκριση σχετικού διαχωρισμού (της έννοιας) του "σώματος κυριαρχίας" από το "κράτος". 
Δεν είναι λάθος να ισχυρισθεί κανείς πως η έννοια του κράτους καθώς και η κοινωνική κατάσταση που αντιστοιχεί σε αυτή την έννοια δεν μπορούν να εμφανιστούν εντός κοινωνικο-ιστορικών πλαισίων που δεν παρουσιάζουν δύο θεμελιώδη χαρακτηριστικά: την μεγαλύτερη αυτονόμηση του κρατικού μηχανισμού από την κοινωνία αλλά και (αναγκαία συναφώς με το προηγούμενο) την εσωτερική οργάνωση του κρατικού μηχανισμού σε αναφορά προς την διαχείριση και καθυπόταξη της εργασιακής δύναμης-δυνητικότητας.
Ειδικά το δεύτερο πρέπει να λάβει από εμάς την πρέπουσα προσοχή εφόσον αποτελεί το "μυστικό" της ταυτότητας κάποιων συγκεκριμένων διαφορετικών τρόπων παραγωγής που ως ταυτότητά τους πέρα από τις ριζικές διαφορές τους "σημαίνει" (πρακτικά εννοώ) την εγκαθίδρυση του "κράτους". 
Μιλάμε για την δουλοκτητική αρχαία Ελλάδα και την δουλοκτητική (κυρίως αυτοκρατορική) Ρώμη, για τον δυτικό καπιταλισμό και ίσως την (προκαπιταλιστική) Κινεζική Αυτοκρατορία. 
Αξιοσημείωτη είναι η αρχέγονη ιστορία της Μεσοποταμίας και της Αιγύπτου, αν και εκεί αυτό που έχει καθοριστικό ρόλο είναι το θρησκευτικο-ιερατικό στοιχείο που "νοθεύει" τον αμιγή κρατικό χαρακτήρα του "σώματος κυριαρχίας". 
Στην περίπτωση της Κινεζικής Αυτοκρατορίας αν και έχουμε αρκετά θρησκευτικο-ιερατικά στοιχεία παρουσιάζεται μια σημαντική "ορθολογική" συνέχεια του "σώματος κυριαρχίας".
Βλέπουμε πως αυτό που συνέχει όλες αυτές τις εξουσιαστικές μορφές είναι η άμεση, "κεντρική-ορθολογική" αλλά ταυτόχρονα εξ'αυτονόμου εξουσιαστικού ύψους διαχείριση της εργασιακής δύναμης-δυνητικότητας. 
Το κράτος είναι κάτι που είναι πολύ ψηλά αλλά και ακριβώς πάνω από το κεφάλι και το σώμα του εργαζόμενου. 
Για να επιτευχθεί ή να "παραχθεί" αυτό το κοινωνικο-ιστορικό γεγονός πρέπει η εργασία να έχει διασπασθεί σε εργασιακή δύναμη-δυνητικότητα και σε εργασιακή ενέργεια-πράξη, πράγμα που είναι συνυφασμένο με πολλές και ριζικά διαφορετικές μορφές αποστέρησης του εργαζόμενου υποκειμένου από τα υλικά μέσα ύπαρξης, εργαλεία και φυσικά περιβάλλοντα εργασίας ως προς την διεργασία της παραγωγής ή την κατοχή-νομή τους. 
Με αυτόνομη ακόμα και εξαντλητικά αφαιμαζόμενη εργασία δεν υπάρχει πιθανότητα κράτους αλλά μόνον κυρίαρχης εξουσίας με ληστρικά-πολεμικά ή θρησκευτικο-ιερατικά χαρακτηριστικά (που μπορούν να συνδυάζονται). 
Αλλά και η δουλεία πρέπει να έχει αποκτήσει συστημικά χαρακτηριστικά, που σχετίζονται και με το εμπόριο δούλων και την πολεμική κατάκτηση αρπαγή αγροτικών πληθυσμών (ή πληθυσμών κατακτημένων πόλεων) ως οργανωμένου τρόπου, για να "χρησιμεύσει" ως αναγκαίο υπόστρωμα ανάδυσης-ύπαρξης και ανάπτυξης της "κρατικότητας".
Σε αυτό το γενικό πλαίσιο οριοθέτησης των υποστρωματικών αναγκαιοτήτων του κράτους επανέρχεται το ερώτημα της σχέσης του "σώματος κυριαρχίας" με την "κρατική" του εκδοχή. 
Είναι το κράτος μια εκδοχή του "σώματος κυριαρχίας" ή μήπως αποτελεί μια αναιρούσα αυτό διαλεκτική υπέρβασή του;
Πολύ θα βόλευε τους σοσιαλδημοκράτες, ευρωκομμουνιστές, μερικώς τους κρατο-κομμουνιστές, και τους εν γένει φιλελεύθερους ιστορικούς, κοινωνιολόγους, πολιτειολόγους και ανθρωπολόγους να συνέβαινε αυτό, ακόμα και αν δεν μπορούν να ξεφορτωθούν εύκολα την δυσάρεστη ιστορική γενεαλογική συνύφανση του κράτους με την μαζική δουλεία και τον μαζικό εξανδραποδισμό. 
Ένας "ορθολογικός" μηχανισμός απο-ουσιοποίησης του εργαζόμενου ανθρώπου, χωρίς την αχρεία "λεπτομέρεια" της δουλοκτητικής γενεαλογικής θεμελίωσης της κρατικότητας, παραμένει εξάλλου ένα κολασμένο πράγμα.
Στην πραγματικότητα υπάρχει ένα είδος έντασης και αλληλοδιείσδυσης της κρατικής "ορθολογικότητας" και της υψηλής δολοφονικής θεωρίας και πρακτικής με την αρχεγονότητα και την αγριότητα του "σώματος κυριαρχίας" καθαυτού που παράγονται ως διαφορές εντός μιας ευρύτερης αχρείας ταυτότητας.
Εδώ θα ήθελα να κάνω μια παρέκβαση που θεωρώ ουσιαστική και αφορά προηγούμενες δημοσιεύσεις μας.
Η απόσπαση του "σώματος κυριαρχίας" από την κρατικότητα έχει πολλές, διαφορετικές και ιδεολογικά αντίπαλες μερικές φορές σημασίες που όμως κάπου ενώνονται.
Το ''σώμα κυριαρχίας" σε εποχές που επικρατεί μια συντριπτική κρατικότητα, ντόπια, ξένη ή "διεθνής", είναι ο κοινός μύθος της ανατροπής, της επανάστασης ή ακόμα ακόμα και της ριζοσπαστικής αντιδραστικής αντεπανάστασης που λαμβάνει όμως αρκετά αυθεντικά επαναστατικά χαρακτηριστικά.
Πρόκειται ίσως για το σημαντικότερο πολιτικο-ιδεολογικό ζήτημα της εποχής μας αυτή η "κοινότητα μύθου" που μπορεί να λάβει ανεξέλεγκτα χαρακτηριστικά όσο ο παγκόσμιος καπιταλισμός θα βυθίζει την ανθρώπινη ιστορία σε ένα ποικιλόμορφο χάος ανα-αναδυόμενων αρχαϊκών συγκρούσεων, και η φιλελεύθερη ή "αριστερο-κρατικιστική" φυγή δεν μπορεί να εξαφανίσει δια μαγείας τα αντικειμενικά υποστρωματικά χαρακτηριστικά αυτής της νέας αρχαϊκότητας. 
Σε μια αντιπαράθεσή μου με τον Γ.Ευσταθίου για το "εθνικό [μη] ζήτημα" είχα αναφερθεί στην κυριαρχία του Νοήματος "εθνος κράτος" στους παλαιότερους κοινωνικούς αγώνες για να δείξω από την πλευρά μου την σημασία του γεγονότος πως δεν υπάρχει έθνος χωρίς κράτος ή μάλλον χωρίς εθνοκρατικότητα έστω ως Νόημα, και προς επίρρωσιν των επιχειρημάτων μου είχα αναφερεί σε ένα σχόλιο του επεισοδιακού διαλόγου μας στην ύπαρξη εθνών με ημι-κρατική κυριαρχία που σήμερα θα την ονόμαζα και γω ξεκάθαρα μη κρατική κυριαρχία του "σώματος κυριαρχίας". Όπως φαίνεται η αλήθεια δεν είναι κάπου στην μέση αλλά κυριολεκτικά αλλού, αλλά με την έννοια πως αυτή η κυριαρχία (λ.χ του έθνους) όπως εκφράζεται ως Νόημα ή ως Νόημα-πράξη ακόμα και σε συνθήκες προδιαμόρφωσης ενός είδους έθνους κράτους δεν είναι μεν ένα ακέραιο εθνοκρατικό μόρφωμα αλλά από την άλλη δεν στερείται ουσιαστικών χαρακτηριστικών που συνήθως αποδίδονται στο έθνος κράτος. 
Για την ακρίβεια υπάρχει μια ταυτοτική ταυτότητα εις την οποία δεν έχει ακόμα εμφανισθεί η ένταση που φέρνει η ανάδυση του εθνοκρατικού στοιχείου αλλά από την άλλη δεν υπάρχει ένα είδος μη κυριαρχίας ή μη εξουσίας ή μη ολοκλήρωσης της ισχύος, αφού η έννοια της ολοκλήρωσης αν χρησιμοποιηθεί έτσι εμβάλλει την ιδεολογία αυτής καθαυτής της "κρατικότητας" όπως η ίδια αυτοπροσδιορίζεται φενακιστικώς. Όταν μιλάμε βέβαια για παραδείγματα όπως το εαμ ελας, όπου προϋπάρχει ένα εδραιωμένο έθνος κράτος πριν το πόλεμο, ένα δωσιλογικό έθνος κράτος (εις το οποίο παρά την απεναρμόνιση του εθνικού προς το κρατικό υφίσταται η εθνοκρατικότητα) και μια κρατικιστική ιδεολογία, η ένταση και η ανάδυσή της είναι ασθενέστερη.
Ενώ τώρα εισερχόμεθα σε μιαν άλλη εποχή, όπου ανα-αναδύονται ζητήματα που περιέχουν, όχι μόνον στο "εθνικο [μη] ζήτημα", δυνατότητες ισχυρότερων εντάσεων, άρα και νοηματικές, μυθικές μάλιστα, κοινότητες πολύ δυσχερέστερες ή αν θέλετε με έναν άλλο τρόπο δυσχερείς, που αφορούν την ελευσόμενη επανεμφάνιση του " σώματος κυριαρχίας" που έχει ήδη σκιαγραφηθεί από τον ίδιο τον παγκοσμιοποιητικό καπιταλισμό.





ι.τζανάκος

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Ιωάννης Τζανάκος - Ιστολόγια

Δρεπάνι

Δρεπάνι
Δρεπάνι..

Αρχειοθήκη ιστολογίου

Kurdistan

Nichts

Nichts

Πολιτική και Γεωπολιτική..

Στα όρια..

Ουρανός

Ουρανός

Ερμηνείες της ιστορίας..

Επιστημονικά και επιστημονικοφανή..