Αυτοκαθορισμός

Αυτοκαθορισμός

Παρασκευή, 11 Σεπτεμβρίου 2015

Ιμπεριαλιστικό κέντρο και περιφερειακές εθνοαστικές καθηλώσεις (θεωρητικός πρόλογος αντι-Λαφαζανικού ξεχεσίματος)



Η διασπορά της (εκάστοτε) μητροπολιτικής ιμπεριαλιστικής δύναμης δεν καθορίζεται από κάποια υποθετική νομοτέλεια "γενικής διάχυσης" αυτής της δύναμης, αλλά στα πλαίσια τής αναγκαστικής υποταγής των κέντρων πολιτικής και στρατιωτικής ισχύος στο αντικειμενικό υπόστρωμα του καπιταλισμού, ήτοι στις γενικές νομοτέλειες των οικονομικών παραγωγικών σχέσεων, υφίσταται μια πολιτική και στρατιωτική (προ-)διαμόρφωση αυτών (τών υποστρωματικών αντικειμενικών σχέσεων) από αυτά τα κέντρα πολιτικής και στρατιωτικής ισχύος. 
Αυτή η πολιτική και στρατιωτική διαμόρφωση δεν αποτελεί απλά αυτό που οι τυπικοί μαρξιστές και μαρξιστές-λενινιστές όλων σχεδόν των μορφών θεωρούν ως μια (ακόμα και διαθλαστική) επενέργεια του "εποικοδομήματος" στην "οικονομική" βάση που έχει (ως "βάση") προηγουμένως λειτουργήσει ως πρωταρχικό αίτιο, αλλά ένα στοιχείο που ανήκοντας προηγουμένως στο "εποικοδόμημα" ανήκει με διάφορους βαθμούς έντασης στην "βάση" της αστικής κοινωνίας.
Μπορούμε να υποθέσουμε, μη ανατρέχοντας αναγκαστικά στην "γενική θεωρία των συστημάτων" ή στον "δομισμό", ότι υπάρχει οργανική ενσωμάτωση στοιχείων ενός προηγουμένως "εποικοδομήματος" στην βάση.
Δεν υπάρχει σε αυτή την φάση που δεν είναι άλλη από την ιμπεριαλιστική φάση του καπιταλισμού, παρά την οργανικότητα αυτής τής ενσωμάτωσης στην αστική "υλική δομή", κάποια υποτιθέμενη ανατροπή των θεμελιακών νομοτελειών του καπιταλιστικού τρόπου παραγωγής (ή συστήματος) αλλά μια ποιοτική μετατροπή τους ως προς την σχέση "βάση-εποικοδομήματος" όπως αυτό εννοείται όμως ως σχέση του κεντρικού μορφικού "οικονομικού" καθορισμού με τις διεθλασμένες περιφερειακές μορφές του που συνήθως ονομάζονται "εποικοδομήματα" της βάσης και έχουν εις την αρχική τους (προ-ιμπεριαλιστική) εκκίνηση ενεργητική σχέση με την βάση-κέντρο μόνον δια τής διαθλαστικότητάς τους.
Γι΄αυτό και οι διάφορες δομιστικές σχολές, όπως η ψευδο-επαναστατική σχολή του Αλτουσέρ, εννοώντας αυτές τις "περιφερειακές" μορφές γενικά ως κάποια μορφή αυτόνομων επι-δομών (δικός μου νεολογισμός) που έχουν μεν μια ισχυρή αυτονομία αλλά "υποκύπτουν" σε τελική ανάλυση στην "οικονομική δομή" (που παρεπιπτόντως σε αυτές τις σχολές χάνει τον νομοτελειακό χαρακτήρα της), μπορεί να καλύπτουν πρόχειρα τελικά κάποια "κενά" της μαρξιστικής θεωρίας και πολιτικής που χάσκει ανήμπορη θαρρείς απέναντι στην τρομαχτική ισχύη της "πολιτικής" στον ύστερο ιμπεριαλιστικό καπιταλισμό αλλά το διενεργούν αυτό με τίμημα την ουσιαστική εγκατάλειψη του μαρξισμού. 
Η συγχώνευση των περιφερειακών " δομικών" μορφών του καπιταλιστικού τρόπου παραγωγής με τον κεντρικό μορφικό καθορισμό, ήτοι αυτόν της καπιταλιστικής (μισθιακής) παραγωγικής σχέσης δεν είναι καταρχήν γενικό γνώρισμα ούτε του καπιταλισμού σε όλες τις ιστορικές φάσεις του αλλά βέβαια ούτε γενικό γνώρισμα των τρόπων παραγωγής γενικά, ούτε γενικά των εκμεταλλευτικών τρόπων παραγωγής, αλλά ειδικό ουσιακό γνώρισμα του ιμπεριαλιστικού καπιταλισμού που περιέχει κοινά στοιχεία με το ανατρεπτικό μέλλον του (τον σοσιαλισμό-κομμουνισμό) αν και με αντιδραστικό και ανασχετικό αυτού (του μέλλοντος) πρόσημο (αυτό πρέπει να το τονίζουμε κάθε φορά, για να τσακίζουμε τον ρεφορμιστικό και σοσιαλ-ιμπεριαλιστικό αντικειμενισμό, που εκτείνεται σε ένα ευρύτερο "αριστερό" ιδεολογικό πλαίσιο).
Μπορεί να υπάρχει σε προηγούμενους τρόπους παραγωγής ή σε ιστορικές εκδοχές τους μια ομοιότητα των δομών και των σχέσεών τους και να ανακύπτουν σημαντικά ιστορικο-θεωρητικά ζητήματα που αναδεικνύουν το γενικό και φλέγον (όχι μόνον για τον μαρξισμό) ζήτημα της συγχώνευσης της "πολιτικής-ιδεολογίας" και της "οικονομίας", αλλά η γενική και υπόρρητα "οντολογίζουσα" θεώρηση αυτής της ομοιότητας ως εμφάνισης κάποιας κοινής "δομικής" ουσίας είναι μια θεωρητική τραγωδία που δεν περιέχει καμμία κάθαρση, όσοι από μηχανής θεοί κι αν παρουσιάζονται ως αντι-ουσιοκρατικά σκιάχτρα για να αποκρύψουν ακριβώς τον αφόρητο ουσιοκρατισμό του δομισμού. 
Είναι προφανές πως κάθε ζήτημα που ανακύπτει από την θεωρητική και πολιτική πραγμάτευση μιας ολόκληρης εποχής έχει και αναδρομικά θεωρητικά, ιδεολογικά, κοσμοθεωρητικά αποτελέσματα. 
Το βέλος του ειδικά καθορισμένου "παρόντος" (όπου παρόν είναι ολόκληρη η εποχή-φάση ενός ιστορικού κοινωνικού σχηματισμού) εξακοντίζεται σε κάθε παρελθόν και ως φως ξεκαλύπτει αδιευκρίνιστες και θεωρητικά ακαθόριστες (αλλά ουσιαστικές) πτυχές του ετερογενούς "παρελθόντος". 
Αυτό είναι απόλυτα θεμιτό και αναγκαίο, αλλά ως γενική ζωτική ανάγκη της κριτικής θεωρίας και της πολιτικής δεν μπορεί να γίνεται το όχημα για έναν μεταφυσικό προβολισμό που εξυπηρετεί τις ειδικές ανάγκες μιας ριζοσπαστικής διανόησης η οποία "αισθάνεται" άβολα με τον "δογματικό μαρξισμό-κομμουνισμό" και η οποία θέλει παρά τις τόσες θεωρητικές και πολιτικές "αστοχίες" (στην "καλύτερη" περίπτωση) να επιμείνει στο σχήμα της "ανανέωσης" του μαρξισμού χωρίς να εξετάζει το κεντρικό ζήτημα το οποίο είναι αυτός υποχρεωμένος να πραγματευτεί ως το τέλος και με πολιτική και θεωρητική προσήλωση: το ζήτημα του ιμπεριαλισμού και ειδικά τού "δυτικού" ιμπεριαλισμού.
Ας εκθέσουμε όμως κάποιες πτυχές αυτού του θέματος που θίξαμε σχηματικά στο πρώτο μέρος αυτής της σύντομης τοποθέτησής μας:


1.
Η έννοια της (ιστορικής) διασποράς της (δυτικο-)ιμπεριαλιστικής δύναμης μπορεί να είναι το γενικό και αφηρημένο εννοιακό πλαίσιο που περιγράφει "πρόχειρα" την οικονομική και πολιτική "εξαγωγή"-επέκταση ενός συνόλου "εθνικών κεφαλαίων" (κυρίαρχων μητροπολιτικών χωρών) σε συνάφεια με την εγκαθίδρυση, ανάπτυξη, και ενδο-γενική ολοκλήρωση των αστικών σχέσεων στις χώρες όπου κατευθύνεται και συντελείται αυτή η κίνηση τής διασποράς. 
Διακρίνεται ως αφηρημένη έννοια από την έννοια της διάχυσης (αυτών) των κεφαλαίων διότι περιέχει (όχι βέβαια ως υποτίθεται αναλυτική έννοια) την δυνατότητα να εννοηθεί ως κίνηση επέκτασης ταυτοχρόνως οικονομική και πολιτική κίνηση που περιέχει έναν ισχυρό βαθμό προδιαμόρφωσης από το μητροπολιτικό κέντρο.


2.
Θα μπορούσαμε να πούμε (με βάση τα προηγούμενα), χρησιμοποιώντας αρχικά μιαν αναλογική μεταφορά της γνωστής μαρξιστικής αναλογικής μεταφοράς , ότι αν το ιμπεριαλιστικό κέντρο είναι η "βάση" του παγκόσμιου ιμπεριαλιστικού-καπιταλιστικού συστήματος και η περιφέρεια (και ημι-περιφέρεια) το "εποικοδόμημα" αυτού του κέντρου, δεν υπάρχει περίπτωση να αναπτυχθεί ένα είδος ολοκληρωμένης εθνοαστικής ανεξαρτησίας στις "χώρες-περιφέρειες-εποικοδομήματα" των "ιμπεριαλιστικών κέντρων-βάσεων" διοτί η ίδια η νομοτελειακή διεργασία της διασποράς τής δύναμης του κέντρου περιέχει την προδιαμορφωτική δύναμη που έχει και θα έχει μια "βάση" επί ενός "εποικοδομήματος".
Από την άλλη, ακολουθώντας αυτήν την μεταφορά, βλέπουμε πως υπάρχει επίσης διαθλαστική επενέργεια αυτής της "περιφέρειας" (του "εποικοδομήματος") επί του "κέντρου" (επί της "βάσης") και εξ'αυτού ένα είδος αυτόνομης και σημαντικά αντικειμενικής (υπό αυτή την έννοια) επανεπίδρασής της στην δομή του "κέντρου". 
Μέχρι εδώ θα μπορούσαμε να έχουμε και μαρξιστικό (ή μαρξοειδή) δομισμό και ιστορικά ένα είδος "μαρξιστικής" (και όχι μόνον βέβαια "μαρξοδομιστικής") αποδοχής της αυτονομίας και τής ούτως ειπείν σημασιολογικής αυτάρκειας των περιφερειακών κινημάτων εθνικής και κοινωνικής απελευθέρωσης με τελικό σκοπό την κατάκτηση του καθοριστικού κέντρου από τις επαναστατικές δυνάμεις κ.λπ
Αν όμως στην έννοια της διασποράς προσθέσουμε (αφού δεν είναι αναλυτική έννοια, αλλά συνθετική έννοια που μπορεί να είναι μέρος μιας άλλης συνθετικής έννοιας) και την πιθανή ενδογένεια της συγχώνευσης του οικονομικού και του πολιτικού καθορισμού στον καθορισμό του ιμπεριαλισμού τότε θα έχουμε μιαν έννοια του ιμπεριαλισμού που θα σημαίνει μια σταθερότερη καθήλωση του καπιταλισμού (στην φάση αυτή) (που δεν έχει άλλη μετά, εντός του) στην συγκεκριμένη ιεραρχική συγκρότησή του
Αυτό έχει, αν συμβαίνει, τρομερές πολιτικές και θεωρητικές συνέπειες. 
Ας δούμε με συντομία κάποιες από αυτές.



3.
Η καθήλωση του (δυτικο-)ιμπεριαλιστικού καπιταλισμού στην ειδική αρχική ιεραρχική δόμησή του και την (ιστορική) προδιαμόρφωσή του μετατρέπει την δομή της κεντρικότητας και της περιφερειακότητας σε μια μη μετατρεπόμενη μορφή αν δεν υπάρξει επαναστατική μορφή ανατροπής ή ένα είδος συνεχούς (όχι διαρκούς) επαναστατικής πράξης (αν δεν υπάρχουν οι "συνθήκες"). 
Αυτό εκφράζεται τόσο στο γενικό επίπεδο της "εσωτερικής" (οικονομικο-πολιτικής) δομής-οργάνωσης τού καπιταλισμού όπως το περιγράψαμε ως καθηλωτική και ανασχετική "συγχώνευση" οικονομικής νομοτέλειας και πολιτικής και στρατιωτικής προδιαμόρφωσής της στο "εσωτερικό" μιας "χώρας", αλλά επίσης (εκφράζεται) και στο γενικό επίπεδο τής "δια-εθνικής" δομής-οργάνωσής του όπως το περιγράψαμε ως καθηλωτική και ανασχετικά σταθερή και μόνιμη συνύπαρξη της κεντρικής (μητροπολιτικής) δύναμης με κάποια περιφέρεια που κι αν "δεν υπάρχει" ο ιμπεριαλισμός "πρέπει" να εφεύρει. Τι σημαίνει αυτό; 
Υποτίθεται πως είμαστε, είσαστε, έξυπνοι άνθρωποι. Είμαστε; Είσαστε;
Εγώ θα παραμείνω στο "θεωρητικό" επίπεδο, εδώ, και θα σας πω το εξής τελευταίο 4ο, λίγο μη θεωρητικό για να προλογίσω έτσι ένα ξεκάθαρο ξεχέσιμο που ακολουθεί στην επόμενη ανάρτηση στους "ανανεωτικούς" και τους ΛΑΕ-τζήδες μαζί:



4.
Η μετατροπή μιας υποτίθεται διαθλαστικής δύναμης σε μόνιμη δύναμη την καθιστά βάση, την καθιστά μη διαθλαστική.  
Το διαθλάζον κέντρο και η διαθλώμενη περιφέρεια είναι (ως σχέση) ένα ιεραρχικό σύστημα (μια βάση) που δεν μετατρέπεται εσωτερικά.
Η σχέση-βάση αυτή έχει συγκεκριμένη μορφή, στον ιμπεριαλιστικό καπιταλισμό ιεραρχική, και η συγκεκριμένη μορφή δεν είναι ένα "εξωτερικό" της ουσίας, αλλά η ουσία της ουσίας της. Αν αυτό οι προσφάτως (στην ελλάς) λαφαζανόπληκτοι δομιστές το θεωρούν "ουσιοκρατία" τι να πω..
Εμείς μιλάμε για ουσία και αυτοί την διατελούν όπως είναι σε αντεστραμμένη μορφή. 
Το κρισιμότερο ζήτημα όμως δεν είναι ο κάθε λαφαζανόπληκτος δομισμός, αλλά όσοι τιμιότεροι επαναστάτες που μην έχοντας παρασυρθεί ("διαχρονικά") από ανάλογους αντικατοπτρισμούς της ιμπεριαλιστικής δομής υποκύπτουν ωστόσο στην άλλη αυταπάτη, στον άλλο αντικατοπτρισμό που τους λέει ότι ζούνε....στην Νέα Υόρκη..






Ι.Τζανάκος

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Ιωάννης Τζανάκος - Ιστολόγια

Δρεπάνι

Δρεπάνι
Δρεπάνι..

Αρχειοθήκη ιστολογίου

Kurdistan

Nichts

Nichts

Πολιτική και Γεωπολιτική..

Στα όρια..

Ουρανός

Ουρανός

Ερμηνείες της ιστορίας..

Επιστημονικά και επιστημονικοφανή..