Αυτοκαθορισμός

Αυτοκαθορισμός

Τρίτη, 16 Αυγούστου 2016

Ιρανική νύχτα (1) [1-4]



1.
Υπάρχει ένα γεωστρατηγικό πλέγμα στην Εγγύς Ανατολή το οποίο παρουσιάζεται συνήθως ως μια επίπτωση (ή μια από τις επιπτώσεις) ενός γεγονότος, ευρύτατης σημασίας: της θραύσης της στρατηγικής συμμαχίας μεταξύ (προ-ισλαμιστικού προ-θεοκρατικού) Ιράν και Ισραήλ.
Αυτή η συμμαχία είχε βέβαια εδραιωθεί "υπό τας ευλογίας" των Η.Π.Α, αλλά στηρίζονταν σε σταθερά εθνοτικά και πολιτικά δεδομένα.
Ας ιχνογραφήσουμε κάποια δεδομένα, για να δούμε την στρατηγική σημασία του συγκεκριμένου γεωστρατηγικού γεγονότος της θραύσης και της καταστροφής αυτής της συμμαχίας:


2.
Το Ιράν, υπό την εθνοτική ηγεμονία των Περσών, ήταν πάντα μια σημαντική δύναμη στην Εγγύς Ανατολή σε όλες τις φάσεις του ιστορικού χρόνου, και διατήρησε αυτήν του την ισχύη παρά τον εξισλαμισμό και την μερική "αραβοποίηση" τού εθνοτικο-πολιτισμικού του θεμελίου, πράγμα που φαίνεται ακριβώς και στην κοινωνικο-ιστορική επιλογή του σιιτισμού (από μέρους της περσικής άρχουσας τάξης αλλά και του περσικού λαού) ως μιας εκδοχής ακριβώς (του Ισλάμ) που εδραιώνει μιαν κάπως σταθερή διάκριση μεταξύ Ιράν και αραβικού κόσμου.
Αυτή η θρησκευτική διαφοροποίηση ενώ δεν είναι εκ της "φύσεώς" της εθνική ή εθνοτική, λειτουργεί στην περίπτωση του Ιράν έτσι, εφόσον δίνει την δυνατότητα στους Πέρσες-Ιρανούς να αποτελούν μια σχετικά διαφοροποιημένη ισλαμική οντότητα χωρίς να υπάρχει δυνατότητα η ειδική αυτή ισλαμική ταυτότητα να λειτουργήσει απο-ιρανοποιητικά. 
Αυτό συμβαίνει διότι ο σουννιτισμός έχει επιδείξει σημαντική δυσανεξία στην δυνατότητα συνεννόησης με τον σιιτισμό (όλους τους κλάδους του), και αυτή η δυσανεξία συμβαίνει για βαθύτερους δομικούς δογματικούς οντολογικούς λόγους.
Ο σιιτισμός θεωρείται από τους σουννίτες λόγιους, ακόμα και τους μετριοπαθέστερους, ως κάτι που υπερβαίνει τα όρια μιας τυπικής αίρεσης, θεωρείται μάλλον ως μια σχεδόν άλλη θρησκεία, εφόσον έμμεσα παραβιάζεται η απόλυτη μονοθεϊστική αρχή καθώς και η αρχή της τελικής μοχαμεντικής προφητείας.
Οι Πέρσες όμως δια του σιιτισμού όχι μόνον "έσωσαν" τον εθνοτικό/εθνικό αυτοκαθορισμό τους αλλά απέκτησαν και ένα εργαλείο ηγεμονίας επί των ομοδόξων τους Αράβων σιιτών (και όχι μόνον), κατόρθωσαν δηλαδή να δημιουργήσουν, δια του υιοθετηθέντος σιιτισμού, μιαν έμμεση και διεισδυτική περσική κυριαρχική ταυτότητα, εφόσον το κέντρο του σιιτισμού παρέμεινε το Ιράν, και μόνον συμβολικά το νότιο Ιράκ (με τους σιιτικούς ιερούς τόπους κ.λπ).
Όπως οι Άραβες αλλοτρίωσαν μάζες άλλων ξένων εθνών, τις αραβοποίησαν δια της βίας ή δια του Ισλάμ, εφόσον η ιερή γλώσσα του Κορανίου είναι μόνον τα αραβικά ("γλώσσα του Αλλάχ"), έτσι και οι Πέρσες δια του αρχικά αραβικού σιιτισμού περσοποιούν κάθε Άραβα σιίτη.
Ας θεωρήσουμε βέβαια όλο αυτό το παιχνίδι της αραβικής και της περσικής ταυτότητας και ως ένα σύστημα ακατάλυτων δεσμών.
Οι Πέρσες όσο καθορίζονται από το Ισλάμ, ακόμα και το σιιτικό που το έχουν "καπελώσει", ηγεμονεύονται εν μέρει από την (ισλαμική) αραβική κουλτούρα, εφόσον υφίσταται μια καθοριστική/καθορίζουσα "αραβική" αξιακή δομή: η αραβική γλώσσα ως η αποκλειστική γλώσσα του απόλυτου υπερβατικού. 
Οι ιρανοί κληρικοί γνωρίζουν απταίστως αραβικά, εκτός από το Κοράνι, κάθε βαθιά πιστός ή ιερατικά εμπλεκόμενος με το ιερό βιβλίο του Ισλάμ πρέπει να ξέρει Αραβικά.
Το Κοράνι ως το απόλυτο κείμενο δεν έχει "μετάφραση", ελπίζω αυτό να το γνωρίζετε ελληναράδες.
Από την άλλη οι σουννίτες Άραβες έχουν βρεί τον κακό μπελά τους με τον σιιτισμό, εφόσον εκ των πραγμάτων αυτός λειτουργεί ως το μακρύ ηγεμονικό χέρι του Ιράν.
Στο ίδιο το Ιράν ως Περσία όμως υπάρχει ένα βαθύτερο πρόβλημα, που άπτεται της θρησκείας αλλά δεν περιορίζεται στον παράδοξο και παράξενο εθνο-θρησκευτικό και αυτοκρατορικό αυτοπροσδιορισμό του:


3.
Το Ιράν ως Περσία είναι μια περήφανη αυτοκρατορική χώρα, οι Πέρσες δεν θυσιάζουν ούτε θα θυσιάσουν ποτέ την ιστορική περσική τους ταυτότητα στον βωμό κανενός Ισλάμ, πράγμα το οποίο δεν συμβαίνει με τους Άραβες, οι οποίοι έχοντας εξασφαλίσει την βαθιά αραβική γλωσσο-οντολογική ταυτότητα του Ισλάμ (αν δεν το ξέρετε, ότι και να λένε οι πονηράντζες της ερήμου, ο Αλλάχ είναι και θα μείνει μόνον Άραβας) δεν κόπτονται για να περιχαρακώσουν την ειδική αραβική ταυτότητα. 
Η αραβική ταυτότητα είναι μια διαρκής αλλά εξασφαλισμένα περιχαρακωμένη ροϊκή δομή, η οποία "κινείται" στα πλαίσια/όρια της γλώσσας-ως-υπερβατικό-στοιχείο και του απόλυτου μονοθεϊσμού.
Οι Πέρσες αντίθετα πρέπει να αγωνίζονται συνέχεια να απο-αραβοποιήσουν την ταυτότητά τους, και αυτό δεν είναι πάντα εύκολο ακόμα και στο πλαίσιο της "αιρετικότητας" του σιιτισμού.
Υπάρχει άρα στο βάθος του περσικού ταυτοτικού αγώνα ένας ισχυρός βαθμός εξω-ισλαμικής δυνατότητας ή αναγκαιότητας, οι Πέρσες κυρίως αλλά και γενικότερα οι σιίτες (τελικά), έχουν μια εσωτερική ροπή προς την εγκατάλειψη του Ισλάμ.
Η νεώτερη περσική μοναρχία, οι Σάχες του 20 αιώνα, χωρίς να φτάσουν στο σημείο να απαρνηθούν το Ισλάμ, ένωσαν την πνευματική ρίζα του αρχέγονου ιρανικού-περσικού αυτοκρατορικού πολιτισμού με τα αιτήματα της νεωτερικότητας, σε μια αυταρχική μορφή βέβαια, και υπό την τελική καθοδήγηση των Η.Π.Α.
Το Ιράν έγινε σε αυτή την περίοδο όχι μόνον μια "υλική" γεωπολιτική "επένδυση" των Η.Π.Α (σε στρατιωτικό και οικονομικό επίπεδο) αλλά και μια σημαντική αντι-αραβική και κατ'ουσίαν αντι-ισλαμική "επένδυση", από δίπλα λοιπόν και ειδικά για τον τελευταίο λόγο έσπευσε και το Ισραήλ.
Αυτή την επένδυση την χάλασαν οι Μουλάδες και οι Αγιατολάδες, πάνω στην βάση όμως ενός πραγματικού λαϊκού θεοκρατικού κινήματος, ίσως και με την βοήθεια ευρωπαϊκών κύκλων.
Το ιρανικό παιχνίδι της περσικής ταυτότητας επαναδιατυπώθηκε ριζοσπαστικά, και αντί να έχουμε μιαν βαθμιαία απο-ισλαμοποίηση εκκοσμίκευση, καρφί στην καρδιά του αραβικού θεοκρατισμού, είχαμε μια νέα ισλαμική και περσική ταυτότητα με αξιώσεις και ικανότητες ισχύος πολύ μεγαλύτερες από αυτές που διαφαίνονταν αρχικά.
Αυτή η ανατροπή είχε συγκλονιστικές επιπτώσεις στην καρδιά της δυτικής στρατηγικής αλλά και της στρατηγικής του Ισραήλ. 
Ας δούμε όμως τις βαθύτερες υλικο-νοητικές διαστάσεις αυτής της στρατηγικής και τον λόγο τελικά της ισραηλινής εμμονής με το Ιράν:


4.
Αυτό που χάλασαν οι Μουλάδες ήταν σημαντικότερο από τον δυτικό έλεγχο στις πετρελαιοπηγές του Ιράν.
Το σιιτικό θεοκρατικό μείγμα και η ιρανική πολιτισμική υπεροχή, δηλαδή ο ακατάβλητος και πανίσχυρος αρχαίος περσικός χαρακτήρας σε μια παράξενη "αιρετική" ένωση με τον Ισλάμ, δεν λειτούργησαν μόνον ως μια πηγή για μια νέα μη δυτική ηγεμονία στην καρδιά της Εγγύς Ανατολής, αλλά και ως ένα πρότυπο ακόμα και προς τους "εσωτερικούς εχθρούς" της, τους σουννίτες Άραβες.
Ενώ η αμερικανική και ισραηλινή εμμονή φαίνονται ιστορικά παράλογες, όσον αφορά την δυναμική που απελευθέρωσε το σιιτικό Ιράν εφόσον η διαίρεσή του με τους σουννίτες παραμένει, τελικά αποδείχθηκε και αποδεικνύεται ακόμα ευφυής τόσο στο γεωπολιτικό "ρεαλιστικό" επίπεδο ανάγνωσης των πραγμάτων όσο και στο ιστορικά σημαντικότερο τελικά πολιτικο-διανοητικό (πολιτειακό) επίπεδο.
Η στρατηγική σημαντικότητα του Ιράν αποδείχθηκε από την άνοδο της ισχύος του, και αυτή η άνοδος ήταν συναρτώμενη όχι μόνον με τις ενεργειακές πηγές που είχε "εντός" του αλλά και τις ισχυακές διανοητικές δυνατότητες που του έδινε και του δίνει ο μη αραβικός ταυτοτικός αυτοκαθορισμός του.  
Αυτή η διανοητική δύναμη και η περσική ανωτερότητα/υπεροχή όχι μόνον έδωσε στο ίδιο το Ιράν μια μεγάλη ώθηση στο πεδίο της ισχύος, αλλά γονιμοποίησε (παρά την θέληση τής ίδιας τής σιιτικής θεοκρατικής ηγεσίας) και τον σουννιτικό θεοκρατισμό.
Μπορεί οι σουννίτες να είναι ακόμα ανίκανοι να ορθώσουν μια πολιτειακή δομή με αξιώσεις και ικανότητες παγκόσμιας ισχύος, αλλά το Ιράν, ακριβώς δια της μη αμιγώς ισλαμικής περσικής του ταυτότητας, τους έδειξε τον δρόμο προς τον νέο αραβικό φονταμενταλισμό.
Αυτό τον νέο φονταμενταλισμό προσπαθεί να αξιοποιήσει τώρα και η σουννιτική Τουρκία, έχοντας και η ίδια τις δικές της μη-αμιγώς ισλαμικές και μη αραβικές παραδόσεις ισχύος και κυριαρχίας.
Αντιστρόφως, εξηγώντας πάλι την αμερικανική και ισραηλινή ευφυή εμμονή αλλά και χρησιμοποιώντας την και εμείς, θα θέταμε προ των οφθαλμών μας το εξής ενδεχόμενο:
Αν το Ιράν έχανε την ισλαμική ή ισλαμιστική του ταυτότητα, αν καταστρέφονταν η ισχύς του θεοκρατικού καθεστώτος και αυτό έχανε τελικά την εξουσία (δια ενός πολέμου ή δια πολλών μορφών διάλυσης), αναγκαστικά το Ιράν θα γύρναγε, ως ακέραιο εθνικά ή ως ομοσπονδία εθνών, σε μια εκδοχή κοσμικού εθνικισμού, εντελώς αδιάφορη προς τον ισλαμισμό ακόμα και τον σιιτικό, όσο αυτός τουλάχιστον διατηρεί εξουσιαστικές αξιώσεις.
Αυτό κι αν θα ήταν η καταστροφή των Αράβων. Και των Ρώσων όμως.
Μπορεί οι Αμερικάνοι και οι Ισραηλινοί να σκέπτονται πάντα τα άμεσα αποτελέσματα της απώλειας ισχύος του Ιράν, προς όφελός τους, αλλά ταυτόχρονα έχοντας επίγνωση της εσωτερικής δυναμικής του περσικού πολιτισμού, γνωρίζοντας την μη αραβική δυναμική του, προσδοκούν σε μια μελλοντική στρατηγική συμμαχία με ένα μη αραβικό ιστορικό έθνος.
Αυτός ο απομακρυσμένος τώρα ορίζοντας, είναι δυνατόν να επιταχυνθεί με μια μεγάλη περιφερειακή ίσως και παγκόσμια σύρραξη.
Και θα έχει από "κάτω του", ως ορίζοντας, την πλήρη υποστήριξη ενός σημαντικού τμήματος της ιρανικής (περσικής και κουρδικής) νεολαίας.
Ταυτόχρονα η καταστροφή του θεοκρατικού καθεστώτος αλλά και ο περιορισμός της ισχύος, αλλά ίσως και της κρατικής επικράτειας του Ιράν, θα είναι ένα σημαντικό μήνυμα προς όλο τον μουσουλμανικό κόσμο, ακόμα κι αν αυτός αρχικά ως σουννιτικός ίσως να επιχαίρει.
Η πρώτη νέα/ημι-νεωτερική ισλαμική θεοκρατική πολιτεία, με πιθανό συνοδό της το ερντογανικό σουλτανάτο, μετατρέπονται σιγά σιγά στους κυριότερους εχθρούς της Δύσης, άρα σε αυτή τη φάση και του Ισραήλ, και στο επίπεδο ακόμα της στρατηγικής πολιτειακής, πολιτισμικής και ιδεολογικής ηγεμονίας.
Γι' αυτό και είναι "κυνικώς" κατανοητή η σχετική αδιαφορία των δυτικών και των ισραηλινών απέναντι στα σουννιτικά εμιράτα και χαλιφάτα. 
Αυτοί είναι τσίρκα.
Αν τα εμιράτα και τα σουλτανάτα χάσουν την "καταραμένη" αιρετική πνοή τους, το αιρετικό τζίνι τους, το Ιράν, τότε θα καταρρεύσουν σε μια νύχτα...
Μια ιρανική νύχτα..





Ιωάννης Τζανάκος
συνεχίζεται....

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Ιωάννης Τζανάκος - Ιστολόγια

Δρεπάνι

Δρεπάνι
Δρεπάνι..

Αρχειοθήκη ιστολογίου

Kurdistan

Nichts

Nichts

Πολιτική και Γεωπολιτική..

Στα όρια..

Ουρανός

Ουρανός

Ερμηνείες της ιστορίας..

Επιστημονικά και επιστημονικοφανή..