Αυτοκαθορισμός

Αυτοκαθορισμός

Πέμπτη, 27 Απριλίου 2017

Ενδιάμεσες σημειώσεις για το σημείον (2)


Σε ένα σχόλιό του στην δημοσίευσή μας Σημαίνεσθαι και σημαίνειν..(5) ο Δήμος, κάνοντάς του την τιμή μόνο και μόνο που ασχολείται με τον περιπλανώμενο παραπλανημένο πάστορα, διόρθωσε έναν έτσι κι αλλιώς πρόχειρο ερμηνευτικό ορισμό μας για την ψύχωση στον Λακάν ως διατάραξη τής σχέσης (μεταξύ) σημαίνοντος (και) σημαινομένου.
Είναι αλήθεια, όπως και του διευκρίνησα, ότι όντως είναι λίγο παράξενο να υπάρχει διατάραξη σε μια σχέση εις την οποία το ένα σκέλος καλά καλά δεν υπάρχει, έστω (ως) ακέραιον.
Στην ψύχωση απουσιάζει τρόπον τινά το σημαίνον, οπότε εντελώς φορμαλιστικά έτσι εμφανίζεται και ο Λόγος "από τα έξω" σαν, σαν λέω και μόνον σαν, να έρχεται από μιαν υπερδιογκωμένη λειτουργία του σημαινόμενου που καλύπτει το "κενό", αλλά στην πραγματικότητα "λόγω" της διάκλεισης (προς) τα "ονόματα του πατρός" υπάρχει μιά έρημος την οποία καλείται το (ψυχωτικό) υποκείμενο να καλύψει ή φαίνεται σαν να καλείται να καλύψει, και μάλλον μόνον "φαίνεται" εφόσον η ίδια η ενέργειά του του αιτείν προς ένα σημαίνον τού έρχεται και αυτή κατακέφαλα.
Δεν υπάρχει δηλαδή καμία επεξεργασία έστω νευρωτικού χαρακτήρος ενός προβλήματος κ.λπ
Αυτό και μόνον, το τελευταίο, προβληματοποιεί το ζήτημα, για μένανε τουλάχιστον ως ερασιτέχνη ψυχίατρο και παραπλανημένο πάστορα.
Η επίθεση του υπερεγώ στο υποκείμενο, με την μορφή λ.χ των ακουστικών ψευδαισθήσεων προστακτικού χαρακτήρα ("κάνε τούτο" κ.λπ) ή ακόμα και η γενικότερη παρουσία μιας οντοποιημένης υπερβατικίζουσας πραγματικότητας (το θρησκευτικό παραλήρημα κάνει γιορτή στις ψυχώσεις) η οποία όμως έχει τον χαρακτήρα τής ξένωσης και όχι μόνον ιδιότητες παραδοξολογικών και αλλόκοτων μορφών, δίνει στο όλο φαινόμενο μιαν εξαιρετική αξία ακριβώς γιατί δείχνει την εμπλοκή του ίδιου τού λέγειν ή Λόγου σε όλες του τις πτυχές (αντίστοιχα) σε όλες τις πτυχές του (ψυχωτικού) υποκειμένου.
Ο Δήμος μου είπε να διακρίνω μεταξύ διαστροφικής διαταραχής και ψύχωσης και έχει απόλυτο δίκιο, αρκεί να μην αποκλεισθεί ούτως η συνύπαρξή τους μερικές φορές μέσα στο ίδιο το ψυχωτικό φαινόμενο, αν και τούτο είναι δευτερεύον.
Το σημαντικό είναι να κρατήσουμε μιαν εικόνα τής ψύχωσης ως μορφής έλλειψης τού σημαίνοντος, αν και όχι βέβαια εξαφάνισής του, η οποία (ως έλλειψη) συνυφαίνεται με το πρόβλημα του πατρός ως ειδικής, ιεραρχικής λέω εγώ, αλλά γενικής θεμελιωτικής σημασίας  τάξης του σημαίνοντος.
Που όμως ξεπετάγεται το θέμα του σημείου κατά την δική μας ταπεινοπαστορική ματιά;
Επισπεύδω λόγω τής παρέμβασης του Δήμου, την απορητική μου αναζήτηση, λέγοντας λίγο ως πολύ το παστορικόν ότι το σημείον ως γενικός όρος που έχει σχέση και με την εσωτερική συνοχή τού σημαίνοντος αλλά και με την εσωτερική του (ακόμα και λειτουργικομορφολογική) δόμηση σε σχετικά απομονώσιμα στοιχεία, αυτό το σημείον λοιπόν όπως δίδεται και στην ψυχωτικοπαθολογική του μορφή ακόμα ακόμα, έχει μιαν εσωτερική σύναψη με το υπερεγωτικό σημαίνον, βρίσκεται παρά τής ελλείψεώς του ή ακόμα και χωρίς να υπάρχει έλλειψη ή καταστροφή του σε μια εσωτερική σχέση με ένα υπερεγώ το οποίο δεν μπορεί παρά να δομείται "πατρικά".
Δεν υπάρχει βέβαια, πάντα, η παρωδιακή επανάληψη τής πατρικότητας όπως στην διαστροφή (όπως μας την επισημαίνει ο Δήμος) αλλά ένα άλλο είδος οικειοποίησης τού σημαίνοντος που το παρουσιάζει έστω ως ήδη προσκτηθέν.
Γι' αυτό και αν παραβλέψουμε τις συκοφαντικές ερμηνείες του παραληρηματικού θρησκευτικού φαινομένου σε μη (εμφανώς έστω) παθολογικά ψυχωτικά υποκείμενα όταν περιορίζονται (ως μόνον συκοφαντικές) στην διάγνωσή τους, χωρίς να τις πετάξουμε στα σκουπίδια ως πάντα μόνον συκοφαντικές, γι΄αυτό λοιπόν μπορούμε να βρούμε εντός της σημειακής παραληρηματικής δράσης του υποκειμένου ένα στοιχείο αυθεντικής συμβολικής ή άλλης τάξης του σημαίνοντος.
Αυτό κάνει μπαμ ακριβώς στις οριακές περιπτώσεις των υποκειμενικοτήτων εκείνων που χωρίς να έχουν πρόσβαση ή μέθεξη σε έξεις και ψευδευφορικές σωματοποιήσεις (όπως είναι στις κανονικόμορφες ψυχώσεις) δομούν έναν συνεκτικό σύστημα νοήματος, τόσο συνεκτικό που να δομεί ακόμα και πολιτισμούς.
Δεν είναι για μένα τυχαίο ότι σε αυτές τις "περιπτώσεις" πάνω, στις οποίες εστιάζεται σήμερα ένα είδος ψυχολογοποιητικού θερσιτισμού ρατσιστικού χαρακτήρα, είναι που εδράζεται ένα μεγάλο μέρος του ανθρώπινου ψυχικού αποθέματος και αυτό το απόθεμα δεν είναι δυνατόν να υπάρξει χωρίς την σημειοποίηση που αναφέραμε αρχικά.
Όπου σημειοποίηση και σημείον ένα, και πείτε με ρομαντικό.




Ιωάννης Τζανάκος  
 


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Ιωάννης Τζανάκος - Ιστολόγια

Δρεπάνι

Δρεπάνι
Δρεπάνι..

Αρχειοθήκη ιστολογίου

Kurdistan

Nichts

Nichts

Πολιτική και Γεωπολιτική..

Στα όρια..

Ουρανός

Ουρανός

Ερμηνείες της ιστορίας..

Επιστημονικά και επιστημονικοφανή..