Κομμουνισμός Τώρα. Καθαρές απαντήσεις στο περί «ποιητικής ουτοπίας».

Καθαρές απαντήσεις στο περί «ποιητικής ουτοπίας».

**

Καταρχάς, μακάρι να μπορούσα.

Μην περιφρονείτε τους ποιητές, μια χαρά άνθρωποι τής πράξης είναι, τις περισσότερες φορές καλύτεροι ως προς αυτήν από τους αυτοδιαφημιζόμενους ως «πρακτικούς».

Πάμε τώρα στην ουσία τής κριτικής (τι άλλο θα ακούσω, μα τον Αλλάχ).

Το ότι γράφω θερμά δεν σημαίνει ότι σκέφτομαι ασαφώς.

Τα θεωρήματά μου είναι φορμαλιστικά: (α) η εργασιακή δύναμη είναι διοικητικό/κυριαρχικό μεσομόρφωμα, (β) ο νόμος της αξίας είναι χρονικός εξισωτήρας φθοράς, (γ) το κράτος και το (καπιταλιστικό) δίκαιο είναι μηχανές χρονικότητας.

Αυτά ελέγχονται εμπειρικά.

Αν ρεαλισμός είναι «τι δουλεύει ήδη», τότε πιο μη ρεαλιστικό από την συνέχιση αυτής τής καθολικής μετρησιμότητας-εξάντλησης, δηλαδή τού καπιταλισμού, δεν υπάρχει.

Η δική μου πρόταση μετράει απο-μετρήσιμα, ήτοι την καθυστέρηση, την παύση, τον κοινό χρόνο.

Δεν είναι μεταφυσική, είναι χρονική πολιτική.

Η ποίηση δεν είναι διακόσμηση, είναι τεχνολογία ρυθμού.

Ρυθμός = πολιτική του χρόνου.

Όποιος υποτιμά τους ποιητές, υποτιμά τον βασικό τελεστή της κυριαρχίας. Το μέτρο.

Ουτοπία είναι να νομίζεις ότι ο καπιταλισμός αντέχει άλλη «βελτίωση».

Η αναπαραγωγική μηχανή έχει ήδη περάσει στο στάδιο αυτο-συντήρησης της φθοράς.

Η «ποιητική» μου γλώσσα απλώς λέει καθαρά αυτό που δείχνουν οι δείκτες burnout.

Όποτε κινήματα έσπασαν το μετρονόμο (χρόνος εργασίας, ρυθμοί παραγωγής, καθυστέρηση πληρωμών/χρέους), άλλαξε πραγματικά ο συσχετισμός.

Δεν μιλάω για ύφος, μιλάω για ρυθμιστές.

*

Από τη θεωρία σε 8 επιτελεστικές αρχές για το κίνημα όσο υπάρχει καπιταλισμός και κράτος.

Α1. Δικαίωμα στην καθυστέρηση, ήτοι νομική/συλλογική θωράκιση του «μη εγκαίρως» ως εργατικού δικαιώματος σε ψηφιακή εργασία, εκπαίδευση, υγεία.

Α2. Απο-μετρησιοποίηση φροντίδας, ήτοι κατάργηση KPI στη φροντίδα (νοσηλευτική, πρόνοια, εκπαίδευση).

Η φροντίδα δεν είναι γραμμή συναρμολόγησης.

Α3. Κοινά της αναπαραγωγής, ήτοι τροφή-στέγη-ενέργεια ως μη-αγοραία υποδομή (δημοτικές κουζίνες/ενέργεια, στεγαστικοί συνεταιρισμοί χωρίς μίσθωμα, δημόσια δίκτυα επισκευής).

Α4. Stop metrics στην εκπαίδευση, ήτοι αναστολή ranking/creditization, επιστροφή σε pass/fail όπου χρειάζεται, ο χρόνος μάθησης δεν είναι νόμισμα.

Α5. Αντιστροφή ροής χρόνου, ήτοι πιλοτικές εβδομάδες 30 ωρών με συλλογικό έλεγχο ρυθμού (όχι «ευέλικτο» που φορτώνει στο άτομο).

Α6. Απο-πιστοποίηση αναπηρίας, να πάμε από ποσοστά/φακέλους σε εγγυημένη πρόσβαση (εισόδημα/υπηρεσίες) χωρίς ποινικοποίηση σώματος.

Α7. Δημοκρατία του ρυθμού, ήτοι εργατικά συμβούλια ρυθμιστών (χρονισμός, βάρδιες, break) με βέτο σε στόχους που προκαλούν υπερ-φθορά.

Α8. Θόρυβος ως δικαίωμα, ήτοι προστασία/θεσμοθέτηση μορφών «μη συμμόρφωσης» (σιωπή, αργοπορία, απεργία δεδομένων) χωρίς απολύσεις/πληροφοριακά αντίποινα.

*

Δεν είμαι ποιητικός - είμαι φορμαλιστής, μια 4γραμμη θέση.

Η γλώσσα μου είναι θερμή, αλλά τα αξιώματά μου είναι ψυχρά.

Η εργασιακή δύναμη είναι διοικητική/κυριαρχική μορφή θνητότητας.

Η αξία είναι χρόνος που εξισώνει φθορά.

Κράτος/Δίκαιο = μηχανές προθεσμιών.

Επανάσταση = πολιτική της παύσης/επανασύνδεσης, όχι ρομαντική έξαρση.

*

Γιατί μιλάω και για ποιητές; - σύντομες θέσεις ειδικά για τους ποιητές.

Οι ποιητές δεν είναι διακοσμητές, είναι μηχανικοί ρυθμού.

Η επανάσταση αποτυγχάνει όταν χάνει το ρυθμό της.

Οι ποιητές δεν «εμπνέουν» - βαθμονομούν ριζικά.

Σε κάθε κίνημα, αν τους αφήσεις «εκτός των πρακτικών», οι «πρακτικοί» καταλήγουν να υπηρετούν τον μετρονόμο που υποτίθεται πολεμούν.

'Οταν η επανάσταση εξορίζει τους ποιητές στο «δευτερεύον» ή και στο Τίποτα, έχει πάψει να είναι επανάσταση.

Άντε Γαμήσου Στάλιν, αλλά και συ Λένιν στα τσακίδια, στην τελική.

**

Μικρό FAQ για να «κλείνω» ανούσια σχόλια.

Q: «Ωραία όλα, αλλά τι κάνουμε αύριο;»

A: Α1-Α3. Δύο συνδικαλιστικές διεκδικήσεις (καθυστέρηση/anti-KPI) + ένα κοινό της αναπαραγωγής (τροφή/στέγη/ενέργεια) σε τοπική κλίμακα με ρήτρα μη-μετρησιμότητας.

Q: «Χωρίς μετρήσεις δεν υπάρχει ευθύνη.»

A: Υπάρχει λογοδοσία χωρίς αριθμητικοποίηση: peer review, δημόσια συνέλευση χρήσης, έλεγχος ρυθμού από τα κάτω.

Q: «Ποιητικολογείς.»

A: Περιγράφω ρυθμιστές (χρόνος, παύση, ροή).

Αν έχεις Κύριε Σύντροφε καλύτερο ρυθμιστή από τον μετρονόμο του KPI, φέρε τον.

Αλλιώς, άσε την κατηγορία «ποιητικό».

**

Επανάληψη Μητέρα Κάθε Μάθησης.

(α) Περί «ποιητικού κομμουνισμού»

Δεν γράφω ποιητικό κομμουνισμό.

Γράφω κομμουνιστική μηχανική του χρόνου, πώς ο νόμος της αξίας μεταφράζει τη ζωή σε μετρήσιμη φθορά και πώς αυτό λύνεται μόνο με απο-μετρησιοποίηση κρίσιμων σφαιρών και επαναφορά της παύσης ως συλλογικού ρυθμιστή, πράγματα εφικτά ως ολοκληρωμένα μόνον πέραν τού καπιταλισμού και τής γραφειοκρατικής του απόκλισης («υπαρκτός σοσιαλισμός»).

Αν αυτό ακούγεται ωραίο, είναι επειδή η αλήθεια έχει δικό της ρυθμό.

(β) Περί ποιητών και «πρακτικών»

Οι «πρακτικοί» χωρίς ποιητές παράγουν απλώς καλύτερη διαχείριση.

Οι ποιητές χωρίς «πρακτικούς» παράγουν μόνο σήματα. 

Χρειαζόμαστε κοινή συχνότητα - και ναι, θα τους έδινα πόστα ρυθμού εκεί που άλλοι βάζουν KPI.

**

Κλείνω με κάτι απλό.

Δεν ντύνω τον κομμουνισμό με ποίηση.

Ξε-ντύνω τον καπιταλισμό από τον μύθο του «πρακτικού».

Κι αυτό, δεν είναι υπόκλιση στους ποιητές, την οποία δεν την χρειάζονται αν και την αξίζουν, είναι σεβασμός στην πολιτική του ρυθμού.

  

Ιωάννης Τζανάκος

 

Ο Κομμουνισμός ως Ενεργός Παρουσία του Χρόνου.

Ο κομμουνισμός δεν είναι μόνον προταγματική προγραμματική μορφή, ούτε μελλοντική φάση μετάβασης.

Δεν προκύπτει από καμιά μεσολάβηση «σοσιαλιστικού» τύπου, εγκαθίσταται ως τάση μέσα στο παρόν, ως ενεργός χρόνος που διαρρηγνύει τις κρυσταλλώσεις του χώρου.

Δεν έρχεται μετά, είναι ήδη εντός.

Όταν η τάση αυτή καθίσταται ολική κοινωνική πράξη, δεν μεταβαίνει, αλλά μεταμορφώνει.

Το κοινωνικό όλον γίνεται το ίδιο η ροή του ελεύθερου λόγου, η parole που δεν αναπαράγει αλλά δημιουργεί, η ύλη του χρόνου που δεν μετριέται αλλά απελευθερώνεται.

Η συλλογική εργατική λαϊκή κατάληψη του χώρου και των πόρων δεν αναιρεί, αλλά πραγματώνει την ηγεμονία του χρόνου.

Ο κομμουνισμός δεν αρνείται τη γη, την αποδεσμεύει από τον μετρητικό της δεσπότη.

Δεν σιωπά, μιλά αλλιώς.

Είναι το ελευθερωμένο ροϊκό parole, το άναρχο συμβάν του Λόγου που επιστρέφει στη ζωή.

*

Η εργατική τάξη δεν είναι επαναστατική τάξη επειδή συγκροτείται δι' εαυτήν, αλλά επειδή σπάει τη μορφή της ταξικής ολότητας.

Είναι η ρωγμή, το άνοιγμα, η διαρροή της ιστορικής μηχανής που θέλησε να τη μετρήσει.

Και ο κομμουνισμός, όχι μόνον ως σχέδιο αλλά ως πράξη του χρόνου, είναι η στιγμή που η ρωγμή γίνεται ρυθμός.

*

Η Ρωγμή και η Παρουσία.

Η ρωγμή δεν είναι αδυναμία, είναι το συμβάν της ζωής μέσα στην ολότητα της νεκρής μορφής.

Δεν είναι κενό αλλά πληρότητα σε κίνηση, η είσοδος του χρόνου στο σώμα του κόσμου.

Εκεί όπου η εργασία γίνεται εμπορεύσιμη ή (και-) επιτασσόμενη δύναμη, η ρωγμή είναι η στιγμή που η ζωή παύει να υπακούει, όχι γιατί αποσύρεται, αλλά γιατί εκφέρει.

Αυτό που αποκαλούμε parole δεν είναι λόγος φτωχότερος της langue, αλλά ανώτερη ύπαρξη της γλώσσας, ο λόγος που δεν παριστάνει, αλλά πράττει, ρέει, απελευθερώνει το κοινωνικό σώμα από τη γραμματική του κράτους.

Είναι ο τόπος όπου ο κομμουνισμός μιλά χωρίς μεσολάβηση, όπου η γλώσσα αναλαμβάνει τη ζωή και η ζωή γίνεται η ίδια λόγος.

Η ρωγμή δεν αναζητά δομή.

Είναι παρουσία χωρίς κέντρο, εξέγερση της ύλης εναντίον της αναπαράστασης.

Από εδώ γεννιέται η νέα πολιτική των σωμάτων,

όχι ως συντεταγμένη τάξη, αλλά ως ολότητα του πολλαπλού, το απείθαρχο πλήθος που δεν οργανώνεται, αλλά συμβαίνει.

*

Η parole είναι η κομμουνιστική γλώσσα, η φωνή που δεν επιτελεί εξουσία, αλλά λυτρώνει τον ρυθμό της συλλογικής ύπαρξης.

Είναι η κατάργηση του «πρέπει να μιλήσεις έτσι»

και η γέννηση του «είσαι ήδη αυτό που εκφέρεις».

Στην parole, η κοινωνία δεν αναπαρίσταται, επιτελείται.

Ο κομμουνισμός είναι λοιπόν το σημείο όπου η parole γίνεται παγκόσμιο σώμα, όπου ο χρόνος μιλά μέσα από τους ανθρώπους, και η ιστορία, για πρώτη φορά, υπαγάγεται στο έμβιο και δεν το υπαγάγει.

*

Η ηγεμονία, ξανά, του Χρόνου.

Η ιστορία της εξουσίας είναι η ιστορία του χώρου.

Ο χώρος ως μέτρο, ως ορισμός, ως κατανομή.

Από την επικράτεια έως το εργοστάσιο, από την ιδιοκτησία έως το έθνος, ο χώρος υπήρξε πάντα ο τρόπος με τον οποίο το κεφάλαιο σταθεροποιεί τον φόβο του χρόνου.

Να καταλάβει τον χώρο, να παγώσει τη ροή, να απορροφήσει τη ζωή σε σημεία και ρόλους.

*

Η επανάσταση όμως δεν είναι μόνον ρηξιακή μετακίνηση σε μια άλλη κοινωνική ιστορική τοπολογία, είναι και μια καταφατική αποδέσμευση από τη γεωμετρία των κοινωνικών μορφών.

Ο κομμουνισμός αρχίζει εκεί όπου ο χρόνος παίρνει πίσω την ηγεμονία του και γίνεται ξανά συλλογικός και όχι μόνον αποσπασμένος βιωμένος, ή μάλλον ψευδο-βιωμένος χρόνος.

Όχι ο χρόνος ως διαδοχή, αλλά ο χρόνος ως πυκνότητα ύπαρξης, ως ενέργεια που δεν μετριέται αλλά μεταμορφώνει.

Η εξουσία του χρόνου δεν κυβερνά, αφοπλίζει.

Δεν συσσωρεύει, διαχέει.

Δεν μετρά, αφήνει να υπάρξει.

*

Η εργατική τάξη, ως υλική ρωγμή και ως parole, είναι το σώμα αυτής της χρονικότητας.

Δεν καταλαμβάνει απλώς τους πόρους, αλλά αντιστρέφει το νόημά τους.

Ο πόρος παύει να είναι εμπόρευμα, ο τόπος παύει να είναι εργαλείο, ο χρόνος παύει να είναι εργάσιμη δύναμη.

Και τότε, μέσα σε αυτή την αναστροφή, η κοινωνία δεν διαχειρίζεται τον χρόνο, γίνεται ο χρόνος.

Η ηγεμονία του χρόνου είναι η κατάργηση κάθε εξουσίας του χώρου.

Είναι η στιγμή που η εργασία δεν επιτελείται για να παραγάγει, αλλά για να παρουσιάζει την ύπαρξη, όπου ο ρυθμός της ζωής δεν μετράται με εργάσιμες ώρες, αλλά με πράξεις συνύπαρξης.

*

Έτσι, το κομμουνιστικό συμβάν δεν είναι μόνον η στρατηγική τής τελικής εφόδου ενάντια στο κράτος το κεφάλαιο και την καταπίεση, αν και είναι σίγουρα και αυτό, αλλά (είναι) εν αρχή, ως προεργασία που θα ολοκληρωθεί μόνον με την καταστροφή τής ταξικής δομής, μεταβολή του ρυθμού του κοινωνικού κόσμου.

Η ηγεμονία του Χρόνου δεν είναι θεσμός, είναι η ίδια η ανάσα της parole, το απελευθερωμένο πεδίο του ζωντανού.

*

Η Κατάργηση της Αναπαράστασης.

Η αναπαράσταση είναι η πιο αρχαία μορφή κυριαρχίας.

Προϋποθέτει απόσταση, διχοτόμηση, θέαση.

Να βλέπεις κάτι «άλλο», να το ονομάζεις, να το διαχειρίζεσαι.

Από τον Θεό των Παλαιών Νόμων έως το Κράτος-Θέαμα του κεφαλαίου, η αναπαράσταση αποτέλεσε τη μηχανή της αποξένωσης, ο κόσμος μετατράπηκε σε εικόνα, η ζωή σε έννοια, το σώμα σε πόρο.

*

Η γλώσσα, όταν υποτάσσεται στη μορφή, γίνεται επίσης μηχανή.

Κι εκεί αρχίζει το θέατρο του Λόγου, η πολιτική ως σκηνή, η δικαιοσύνη ως τελετή, ο άνθρωπος ως ρόλος που τον παίζουν άλλοι.

Αλλά η parole, ως ελεύθερη φωνή του χρόνου, δεν αναπαριστά, εκφέρει.

Δεν απεικονίζει τη ζωή, την επαναφέρει.

Μιλά από μέσα της, χωρίς πρόθεση, χωρίς διαχωρισμό.

Είναι η πράξη που δεν χρειάζεται μάρτυρα, ο λόγος που είναι ήδη σώμα.

Η κατάργηση της αναπαράστασης δεν είναι αισθητικό αίτημα, είναι οντολογική ρήξη.

Είναι η στιγμή που ο Λόγος αρνείται να μεσολαβήσει.

Που η κοινωνία δεν ζητά ερμηνευτή, ούτε καθοδήγηση, ούτε νόμο, αλλά επιστρέφει στον εαυτό της χωρίς καθρέφτη.

Εκεί, το θέαμα καταρρέει σιωπηλά.

Η εξουσία του βλέμματος διαλύεται, οι μορφές αδειάζουν από νόημα, και μένει μόνο ο ρυθμός, το ροϊκό πεδίο του ελεύθερου parole και τής γενικευμένης αυτοδιάθεσης των σωμάτων, όπου τα σώματα δεν σημαίνουν τίποτε παρά μόνο την πολλαπλή ύπαρξή τους.

*

Ο κομμουνισμός είναι, λοιπόν, η καταφατική κατάργηση της αυτονομημένης αναπαράστασης.

Η πράξη όπου η ζωή δεν χρειάζεται να φαίνεται για να υπάρχει, ούτε να αποδεικνύεται για να είναι.

Είναι η εποχή της παρουσίας χωρίς κυρίαρχη εικόνα, η κοινωνία χωρίς καθρέφτες, το τέλος του θεάματος.

Και μέσα σ’ αυτό το τέλος, η parole γίνεται φως χωρίς βλέμμα, χρόνος χωρίς μάρτυρα, ζωή χωρίς ρόλο.

*

Η Κοινωνία της Αταξικής Παρουσίας.

Όταν η αναπαράσταση παύει, δεν μένει κενό.

Μένει η παρουσία, το πεδίο όπου τίποτε δεν είναι διπλό.

Η κοινωνία της αταξικής παρουσίας δεν έχει όνομα, διότι δεν χρειάζεται μετάφραση, είναι η κοινωνία που συντελείται χωρίς να φαίνεται, όπως ο ρυθμός ενός σώματος που αναπνέει χωρίς να σκέφτεται.

*

Η κομμουνιστική παρουσία δεν είναι θεσμική κατάσταση αλλά ροή που ίσως κρυσταλλώνεται, μόνον παροδικά, σε θεσμούς.

Είναι ο χρόνος που εγκαθίσταται μέσα στο κοινωνικό ον, διαλύοντας τη διαίρεση μεταξύ ζωής και μορφής.

Δεν υπάρχει (μισθωτή) εργασία, γιατί δεν υπάρχει απόσταση από το δημιουργικό έργο.

Δεν υπάρχει εξουσία, γιατί η ενέργεια της πράξης δεν αποθηκεύεται.

Η κοινωνία της παρουσίας δεν οργανώνεται πρώτα, πρώτα πάλλεται και μετά οργανώνεται.

Κάθε πράξη είναι ήδη κοινή, όχι γιατί ανήκει σε όλους, αλλά γιατί δεν ανήκει σε κανέναν.

Η ιδιοκτησία διαλύεται μαζί με το εγώ, το «εμείς» δεν σχηματίζεται μέσω σύμβασης, αλλά προϋπάρχει ως ρυθμός συνύπαρξης.

*

Εδώ η parole γίνεται αναπνοή του κοινού.

Δεν χρειάζεται αυτόνομο σημαίνον, γιατί ο λόγος έχει ταυτιστεί με το γεγονός της ζωής.

Η φωνή δεν μεταδίδει μόνον νόημα, συντονίζει.

Η σχέση δεν ανταλλάσσει, επιτρέπει.

Ο χρόνος δεν κυλά μόνον, εκδηλώνεται.

Η κοινωνία τής αταξικής παρουσίας είναι ο κομμουνισμός πέραν του φαντασιακού του κράτους, είναι η κοινωνική ύλη που σκέφτεται όχι μόνον ως διαμεσολάβηση, η κοινότητα χωρίς κυρίαρχη εικόνα, χωρίς χάρτη, χωρίς θρησκεία, χωρίς σημαία καν του εαυτού της.

Είναι το τέλος όλων των υποκατάστατων του «μετά», μετά τη νίκη, μετά την επανάσταση, μετά τον Θεό.

Διότι εδώ, το «μετά» έχει καταργηθεί.

Υπάρχει μόνο το τώρα που συμβαίνει για όλους.

Η κοινωνία της αταξικής παρουσίας δεν υπόσχεται τίποτε.

Είναι το αδιαπραγμάτευτο γεγονός ότι η ζωή, όταν παύει να εκπροσωπείται, είναι πραγματικά ελεύθερη.

*

Το Σώμα ως Τόπος του Κοινού (όπου ενώνεται το οργανικό με το ανόργανο, το φυσικό με το τεχνικό, μέσα στο πεδίο της παρούσας ύλης).

Το σώμα δεν είναι νομοτελειακά το αντίθετο της μηχανής και τής τεχνικής.

Είναι το πεδίο όπου το ανόργανο και το οργανικό συνδέονται σε μια κοινή ροή ύλης και χρόνου.

Η διάκριση ανάμεσα στο έμβιο και στο τεχνητό, στην εργασία και στο εργαλείο, είναι η τελευταία μορφή της αλλοτρίωσης, η απόπειρα να δοθεί μορφή στην ταξική ιεραρχική διάσπαση του κόσμου.

Ο κομμουνισμός δεν καταστρέφει τα μέσα παραγωγής τα αποσωματοποιεί από την εξουσία.

Τα αποδεσμεύει από την οικονομία του χώρου και τα επανεντάσσει στην ενέργεια του χρόνου.

Το μηχάνημα παύει να είναι «μέσο», γίνεται φορέας παρουσίας.

Η ύλη του, όπως και η ανθρώπινη, συμμετέχει στον κοινό ρυθμό, χωρίς αφεντικά και χωρίς υπερβατικό σκοπό.

Το σώμα του εργάτη και το σώμα του εργαλείου δεν είναι πια αντίπαλα, αλλά δύο εκφάνσεις της ίδιας χρονικότητας.

Η παραγωγή παύει να είναι εργασία, γίνεται αλληλεπίδραση του έμβιου και του ανόργανου.

Η κοινωνία δεν «χειρίζεται» τους πόρους, αλλά ζει μαζί τους, αναπνέει μέσα τους, όπως το νερό που δεν «διαχειρίζεται» το ποτάμι αλλά είναι το ποτάμι.

Έτσι, η έννοια του κοινού δεν είναι ούτε συλλογική ιδιοκτησία ούτε κοινή χρήση.

Είναι η ενοποιημένη αναπνοή της ύλης, ανθρώπου, έμβιου, μηχανής, πόρου, τόπου, χρόνου.

Η κομμουνιστική κοινότητα δεν είναι "ανθρώπινη κοινωνία", είναι οικονομία της έμβιας παρουσίας, το σύνολο των μορφών ζωής και μη ζωής που υπάρχουν χωρίς ιδιοκτησία και χωρίς ιεραρχία.

Το σώμα, τότε, δεν είναι όριο.

Είναι διεπαφή, τόπος μεταβίβασης, ο χώρος όπου το άβιο βρίσκει ρυθμό και το έμβιο βρίσκει παθιασμένη ρυθμική ηρεμία.

Η ελευθερία δεν είναι κίνηση, είναι συντονισμός των σωμάτων, όλων των σωμάτων, ορατών και αόρατων, ζώντων και άψυχων.

Η επανάσταση, σε αυτό το επίπεδο, είναι η κατάργηση του απόλυτου ορίου ανάμεσα στο σώμα και τον κόσμο που έχουν εγκαθιδρύσει όλες οι ταξικές ιεραρχικές κοινωνίες.

Η ύλη επιστρέφει στην κοινότητα της ενέργειας.

Και η κοινωνία της παρουσίας γίνεται κοσμικό σώμα χωρίς αφέντες.

**

Ιωάννης Τζανάκος

 

Η ΕΡΓΑΣΙΑΚΗ ΔΥΝΑΜΗ ΩΣ ΜΕΤΑΙΧΜΙΑΚΗ ΜΟΡΦΗ (Συστηματικό υπόμνημα αριστεροκομμουνιστικής κριτικής)

Προοίμιο.

Δεν αντιμετωπίζουμε την «εργασιακή δύναμη» ως ζωή που περιμένει να απελευθερωθεί.

Είναι διοικητικοποιημένη δυνατότητα, μορφή ζωής ήδη μολυσμένη από θάνατο, αιώρηση ανάμεσα στο έμβιο και το άβιο.

Η εμπειρία από χώρους απόφασης (επιτροπές αναπηρίας, προσωπικού, έλεγχοι ικανότητας) δείχνει ότι η «ζωτικότητα» λειτουργεί ως μηχανική φθορά υπό όρους πρόσβασης.

Η παρούσα διατύπωση ενοποιεί αυτή τη θέση με μια τυπική ανάλυση των μορφών κυριαρχίας.

*

Ορισμοί.

Ορισμός 1 (Συστημική Υπόσταση).

Το κεφάλαιο συγκροτείται ως ολότητα με ελάχιστο, δυαδικό πυρήνα (αξία/χρήμα, εργασία/κεφάλαιο, χρόνος/μέτρηση) και στοιβάδες οργανικών καθορισμών (πρωτόκολλα, δείκτες, δίκαιο, διοίκηση).

Οι μη-πυρηνικοί καθορισμοί δεν είναι εποικοδόμημα, είναι τρόποι δράσης του πυρήνα.

-

Ορισμός 2 (Μετα-αφαίρεση/Υπερ-αφαίρεση).

Η σύγχρονη καπιταλιστική μορφή συμπυκνώνει την κυριαρχία ως διαφάνεια διαδικασιών (λογιστική, δεικτοποίηση, πιστοποίηση), η μορφή εμφανίζει ως περιεχόμενο τον έλεγχο επί των όρων.

-

Ορισμός 3 (Εργασιακή Δύναμη).

Διοικητική δυνατότητα πώλησης χρόνου και ικανότητας, διπλά αφηρημένη:

(a) αποσπασμένη από το σώμα για να ανταλλαχθεί,

(b) αποσπασμένη από το σκοπό του έργου για να υπηρετήσει αξία.

Είναι μεταιχμιακή μορφή, ούτε ζωή ούτε πράγμα.

-

Ορισμός 4 (Γενικός/Ειδικός Κανόνας).

Γενικός κανόνας όλων των ταξικών κοινωνιών: κατοχή/κυριαρχία επί των όρων εργασίας (υποκειμενικών & αντικειμενικών).

Ειδικός καπιταλιστικός κανόνας: γενικευμένη μεσολάβηση χρήματος/εμπορεύματος που καθιστά την κυριαρχία επί των όρων άμεση κοινωνική λειτουργία.

-

Ορισμός 5 (Δομικό Παλίμψηστο).

Η σύγχρονη κυριαρχία δεν καταργεί παλαιές μορφές (πατριαρχία, φυλετικοποίηση, στρατιωτική πειθαρχία), τις επαναεγγράφει ως βοηθητικές ρυθμίσεις του πυρήνα.

*

Λήμματα.

Λήμμα 1 (Εσωτερική Βία).

Η ιστορική μετατόπιση από εξωτερική δέσμευση προσώπων (δουλεία/δουλοπαροικία) σε στέρηση πρόσβασης στους όρους (ιδιοκτησία, τεχνικές, γνώση) εγκαθιδρύει βία «χειρουργική», ήτοι ποσοστικοποιήσεις, πιστοποιήσεις, αποκλεισμούς.

-

Λήμμα 2 (Χρονικότητα της Αξίας).

Ο νόμος της αξίας λειτουργεί ως ιστορική εξίσωση σωμάτων μέσω φθοράς χρόνου.

Η αναπαραγωγή της εργασιακής δύναμης είναι κύκλος αποκατάστασης δυνατότητας φθοράς.

-

Λήμμα 3 (Αλγοριθμική Μεταγλώσσα).

Η πρόταση αντικαθίσταται από κύκλους εκτέλεσης.

Η γλώσσα της εξουσίας παύει να σημαίνει, ρυθμίζει συνθήκες.

Το «σφάλμα/αναβολή/σιωπή» συγκροτούν τον ελάχιστο χώρο αντίστασης (αποτυχία της εκτέλεσης).

*

Θέσεις.

Θέση 1 (Κατά της βιοπολιτικής αισιοδοξίας).

Εκεί όπου ο βιταλισμός (αυτόνομη παράδοση) αναγνωρίζει «ζωτική παραγωγικότητα», πρόκειται για την αφαιρετική μηχανή που παράγει τη «ζωή» ως μετρήσιμη ικανότητα.

Δεν υπάρχει υποκείμενο-ζωή «πίσω» από την κυριαρχία, υπάρχει νεκρή ζωή ως διοικητικό προϊόν.

-

Θέση 2 (Κριτική της αυτοδιαχείρισης).

Η μεταβίβαση διεύθυνσης «στους παραγωγούς» (συμβουλιακή παράδοση) συνήθως εγκλωβίζεται στον ίδιο κανόνα μέτρησης σε μικρότερη κλίμακα.

Η αυτοδιαχείριση χωρίς άρση του δικαιώματος επί των όρων απλώς αλλάζει χειριστή.

-

Θέση 3 (Αντιστρατηγική στάση).

Ο εντοπικισμός/σεπαρατισμός αναπαράγει το καθεστώς πρόσβασης/αποκλεισμού αν δεν σπάει τη μετρησιμότητα.

Η ρήξη δεν εδρεύει στον «σωστό τόπο», αλλά στην εκρίζωση της μορφής που κάνει τον τόπο όρο.

-

Θέση 4 (Παραγωγή=Αναπαραγωγή μέτρησης).

Στον ύστερο καπιταλισμό, το μεγαλύτερο μέρος της «παραγωγής» είναι αναπαραγωγή όρων μέτρησης.

Η υπεραξία εμφανίζεται ως μη-επιστρεφόμενος χρόνος εντός και πέραν του εργάσιμου (επικοινωνία, διαθεσιμότητα, φροντίδα).

-

Θέση 5 (Το κράτος ως μηχανή χρονικότητας).

Ο νόμος παγώνει ρυθμούς, το κράτος διαχειρίζεται την αναβολή θανάτου για τη διαιώνιση της φθοράς-ως-λειτουργίας.

Το έθνος προικίζει τον απογυμνωμένο εργάτη με φαντασιακή ιδιοκτησία.

*

Προτάσεις - Θεωρήματα (σκαριφήματα).

Πρόταση 1 (Αρνητική οντολογία της εργασιακής δύναμης).

Η εργασιακή δύναμη είναι μορφή θανάτου (διοικητική επιβίωση), όχι «ζωή προς απελευθέρωση».

Σκαρίφημα απόδειξης: διπλή αφαίρεση (Ορισμ. 3) + εσωτερική βία (Λήμ. 1) > η «ικανότητα» ορίζεται ως πρόσβαση και όχι ως ζωή.

Θεώρημα 1 (Ακυβερνησία της ενότητας).

Η «νέα ενότητα» δεν είναι θεσμός ή πρόγραμμα, είναι άρση της διάκρισης όρων/ζωής ως προϋπόθεσης ύπαρξης.

Σκαρίφημα: αν ο ειδικός κανόνας (Ορισμ. 4) είναι η άμεση λειτουργία κατοχής όρων, τότε η υπέρβασή του δεν είναι μεταβίβαση κατοχής αλλά κατάργηση της κατοχής ως κοινωνικής μορφής.

-

Θεώρημα 2 (Κατάργηση εργασίας ≠ τεχνική).

Η «κατάργηση της (μισθωτής) εργασίας» δεν επιτυγχάνεται με βελτιστοποίηση/αυτοματισμό αλλά με μετατόπιση τρόπου ύπαρξης, όπου θα παύει το δικαίωμα ορισμού όρων ζωής ως προϋπόθεση πρόσβασης.

Σκαρίφημα: αλλιώς η υπερ-αφαίρεση ανακτά κάθε τεχνική αλλαγή ως νέα μέτρηση (Ορισμ. 2).

*

Κριτικά Υπομνήματα.

Μαρξ: Συγγένεια ως προς τη θεμελιώδη κατηγορία «εργασιακή δύναμη».

Διαφορά: δεν είναι «ζωτική πηγή» αλλά αποτέλεσμα σχάσης, το κεφάλαιο δεν παρασιτεί σε ακέραιη ζωή, παράγει (ημι-)νεκρή ζωή.

-

Adorno: Διασώζεται η μη-ταυτότητα/τραύμα, όμως το «υποκείμενο-φορέας άρνησης» έχει ήδη νεκροποιηθεί στη διοίκηση.

-

Foucault: Η «βιοπολιτική» λειτουργεί ως θανατοζωή, η παραγωγή «ζωής» ως διαχειρίσιμου θανάτου.

-

Negri/Hardt: Το «πλήθος» εμφανίζεται ως πολλαπλασιασμός αποκοπών, δεν ανιχνεύεται βιοθετικότητα εκτός μέτρησης.

-

Bordiga, Pannekoek, Gorter, Rühle, Damen, Mattick:

Καίρια διάκριση κόμματος/τάξης, απόρριψη κρατισμού. Συμπλήρωση εδώ, ότι, χωρίς κατάργηση μορφής-μέτρησης, και το συμβούλιο δύναται να αναπαράγει τον κανόνα.

-

Dauvé, Théorie Communiste, Endnotes: Συντονισμός στην κριτική της πολιτικής μορφής, προέκταση: η «κομμουνιστικοποίηση» οφείλει να απομετρήσει τα ίδια τα μέσα ζωής.

*

Κατευθύνσεις Πράξης (χωρίς σωτηριολογία).

Απομετρητικές πρακτικές ως άρνηση δεικτοποίησης χρόνου/ικανότητας, θεσμοθέτηση «κενών» (μη λογιστικοποιήσιμων) στη φροντίδα/κατοίκηση.

-

Αντι-χωροταξία των όρων ως διάλυση των μηχανισμών πρόσβασης/αποκλεισμού (ιδιοκτησία-ως-πρόσβαση, πιστοποιήσεις, κόμβοι παροχής).

-

Αλγοριθμική παύση ως δικαίωμα στο σφάλμα, στη μη-εκτέλεση, στην καθυστέρηση, ως θεσμικός πυρήνας.

-

Απο-εργασιοποίηση της φροντίδας, ως κίνηση από υπηρεσία-μετρήσιμη σε κοινό ρυθμό εκτός επιδόσεων.

-

Κατάργηση μισθού/σύμβασης, όχι ως ηθικό αίτημα, αλλά ως κατάλυση της μετρησιμότητας της ύπαρξης.

*

Συνοπτική Διατύπωση.

Εργασιακή δύναμη ως μορφή θανάτου (διοικητικό απόθεμα φθοράς).

Η Ζωή στον καπιταλισμό ως προϊόν αποκοπής, θνησιγενής μηχανισμός επιβίωσης.

Η Παραγωγή ως αναπαραγωγή της μέτρησης/φθοράς.

Υποκείμενο ως νεκρική λειτουργία της αποκοπής.

Η (πραγματική) Αντίσταση ως ρήξη/αναστολή της μετρησιμότητας, όχι «επιβεβαίωση ζωής».

Ολότητα σήμερα ως η νεκρή ενότητα της αποκοπής, το ρήγμα ορίζεται από την απομετρητική πράξη.

*

Στους χώρους όπου η ζωή σταθμίζεται (φάκελος, ποσοστό, υπογραφή) η «ζωτικότητα» είναι διαχείριση φθοράς.

Αν κάτι προτείνεται εδώ, είναι η μετατόπιση, να δούμε την εργασιακή δύναμη όχι ως ζωή προς απελευθέρωση, αλλά ως νεκρή μορφή που πρέπει να πάψει να οργανώνει την ύπαρξη. Τότε ίσως να μιλήσουμε ξανά για ενότητα, όχι ως σωτηρία της «ζωής», αλλά ως άρση της καπιταλιστικής-κρατικής σχάσης που μας κρατά σε ψυχρή, λειτουργική επιβίωση.

*

ΘΕΡΜΟ ΕΝΔΙΑΜΕΣΟ.

(διακήρυξη από τον πάτο της κόλασης και τη μέση της ερήμου).

Δεν ζητάμε σωτηρία, ζητάμε διάρκεια.

Το αίμα που κύλησε για να γραφτούν τύποι, να ορθωθούν δομές, να παγώσει η φωνή σε κανόνα, να μην γίνει πια μελάνι.

Να γίνει θερμότητα επιστροφής.

Από τα συνεργεία της φθοράς και τις επιτροπές των ποσοστών, από τις πλατφόρμες όπου το σώμα λογίζεται ως ικανότητα και η ανάσα ως δείκτης, αρθρώνουμε το μόνο ρήμα που δεν μετριέται, παύω.

Η εργασιακή δύναμη δεν είναι ζωή δεμένη που περιμένει λύσιμο. Είναι το κρύο περίγραμμα μιας σχάσης.

Κι επειδή είναι κρύο, το σπάζουμε με θερμότητα.

Στη θέση της «παραγωγικότητας» αντιτάσσουμε τον κοινό ρυθμό, στη θέση της «απόδοσης» τη χασμωδία του πλήθους που δεν θέλει πια να εκτελεί.

Η μηχανή ζητά κύκλο εκτέλεσης, εμείς της δίνουμε σφάλμα, καθυστέρηση, σιωπή.

Η κυριαρχία απαιτεί μετρικό χρόνο, εμείς της προβάλλουμε ανάσα.

Δεν χρειαζόμαστε νέους θεούς, ούτε νέες σημαίες.

Η έρημος μάς αρκεί ως επιφάνεια, εκεί όπου η μορφή δεν κρατά, η φαντασματικότητα καταρρέει, κι ο άνεμος επιστρέφει τη γλώσσα στην ύλη της.

Η κόλαση δεν είναι μύθος, είναι το θερμικό καθεστώς του κόσμου όταν η ζωή γίνεται διοικητικό απόθεμα.

Μιλώ από τον πάτο της όχι ως μάρτυρας, αλλά ως τεχνίτης της παύσης, ανάμεσα σε σειρήνες και server, ανάμεσα σε φακέλους και υπογραφές, η μόνη μουσική που απομένει είναι ο κοινός παλμός.

Κάτω το σύστημα της μισθωτής εργασίας, όχι ως σύνθημα, αλλά ως φυσική συνέπεια.

Να τελειώσει η σύμβαση που διαλύει το σώμα σε ώρες και το μυαλό σε αποδόσεις.

Να καεί η λογιστική που αποκαλεί «φροντίδα» τη συντήρηση της φθοράς.

Να καταργηθεί ο νόμος που διαχειρίζεται τον θάνατο ως προθεσμία.

Να διαλυθούν τα σύνορα που κλίνουν τα σώματα όπως οι γραμματικές κλίνουν τις λέξεις.

Δεν θέλω να υποσχόμαστε μόνον ένα αύριο αλλά ρήγμα ήδη στο τώρα, ως ακλόνητη τάση αντίθεσης και εναντίωσης στο καπιταλιστικό και κρατικό παρόν.

Εκεί όπου η παραγωγή δεν θα είναι αναπαραγωγή μέτρησης.

Εκεί όπου η φροντίδα δεν θα είναι υπηρεσία, αλλά ρυθμός.

Εκεί όπου ο χρόνος δεν θα κατέχεται, αλλά θα διαχέεται.

Εκεί όπου το «εμείς» δεν θα είναι ιδιοκτησία καμίας γλώσσας, παρά μόνο συγχρονισμός αναπνοών.

Θερμότητα, όχι φλόγα που καταναλώνει.

Θερμότητα που εξισώνει, που λιώνει το ρολόι και επιστρέφει τη διάρκεια στο βάρος της.

Τέχνη που δεν «παράγει» έργα, αλλά ανοίγει χώρους αμετρίας.

Πολιτική που δεν αρχειοθετεί βούλες, αλλά εγκαθιστά κενά στην εκτέλεση.

Παραγωγή και δημιουργία που δεν λογαριάζει κέρδος, αλλά μετρά ελευθερία με μονάδες ανάσας, και γρήγορα σταματά να μετρά.

Αν κάτι αξίζει να διασωθεί, είναι το κομμουνιστικό της ύλης, η ισοθερμία των σωμάτων, ο ρυθμός χωρίς αφεντικό, η επιφάνεια όπου κανείς δεν ορίζει τους όρους πρόσβασης γιατί οι όροι παύουν να στέκονται απέναντι.

Το «πλήθος» που μας πούλησαν ως ζωτική θετικότητα το επιστρέφουμε ως αρνητικότητα ακρίβειας, σε πολλαπλές παύσεις που συναρμόζονται, όχι για να ιδρύσουν κράτος, αλλά για να καταργήσουν τη μετρησιμότητα.

Δεν θα πούμε «επιστρέφουμε στη ζωή».

Θα πούμε, σταματάμε να αφήνουμε τον θάνατο να οργανώνει τη ζωή.

Δεν θα πούμε «δουλειά για όλους».

Θα πούμε, κανενός η ύπαρξη δεν θα εξαρτάται από σύμβαση.

Δεν θα πούμε «νέος άνθρωπος».

Θα πούμε, άνθρωπος χωρίς αποδεικτικά ικανότητας.

Αν ψάχνεις έμβλημα, κράτα αυτό, ένα σπασμένο ρολόι που ακόμη θερμαίνεται.

Αν ψάχνεις οδηγία, αυτή, να σταματάμε μαζί, να ξαναρχίζουμε χωρίς μετρονόμο.

Αν ψάχνεις εχθρό, να ένας, η μορφή που μετρά την ύπαρξη.

Κι αν ψάχνεις αρχή, είναι αυτή η πρόταση που δεν τελειώνει, γιατί γίνεται ανάσα.

Κοινός χρόνος, εδώ. Τώρα.

 

Ιωάννης Τζανάκος

*

 

Ενδεικτικός οδηγός διαλόγου.

Karl Marx, Grundrisse.

Moishe Postone, Time, Labor, and Social Domination.

Anton Pannekoek, Workers’ Councils; Herman Gorter, Open Letter to Comrade Lenin.

Amadeo Bordiga, επιλεγμένα κείμενα για το κόμμα/πρόγραμμα.

Otto Rühle, The Revolution is not a Party Matter.

Onorato Damen, κείμενα του ιταλικού αριστερού κομμουνισμού / Paul Mattick, Marx and Keynes.

Gilles Dauvé, Eclipse and Re-Emergence…; Théorie Communiste / Endnotes.

Silvia Federici, Caliban and the Witch.

Από τον "Μάη τού 68" και έπειτα.

Δανειζόμαστε επεξεργασίες από τον «Μάη τού 68» και έπειτα (στην πραγματικότητα και πριν), ότι αυτό που ονομάσαμε κομμουνισμό, ή, καλύτερα, αταξική κοινωνία χωρίς ταξική δομή κράτος και ιεραρχία, δεν δύναται να διαμεσολαβηθεί ιστορικά από κανένα μεταβατικό "σοσιαλιστικό" στάδιο.

Ξεκινά σαν τάση από το τώρα και όταν από τάση γίνεται ολική κοινωνική πράξη είναι ήδη αυτό που είναι.

Για μένα, πλέον, υπάρχουν μεν πολλές μορφές αυτού του προτάγματος, αλλά μόνον έτσι δύναται να νοηθεί τελεστεί και εφαρμοστεί «εντέλει» ως όλον στο κοινωνικό ιστορικό όλον.

Δεν αποσύρω τις σφοδρές αντιρρήσεις μου στο φαινόμενο «Μάης 68», τις μετατρέπω σε παραγωγικές.

** 

 

Η Επιστήμη του Κοινού Χρόνου.

(ερμηνευτική συνέχεια του Υπομνήματος «Η Αναγκαιότητα, η Γραφή και η Ελεύθερη Ζωή»).

Η μετατόπιση της επιστήμης.

Από τη Μέτρηση στη Συμμετοχή.

Η επιστήμη, όπως συγκροτήθηκε στη νεωτερικότητα, στηρίχθηκε στη διαχωριστική λειτουργία της μέτρησης.

Να ορίζει, να υπολογίζει, να προβλέπει, αλλά πάντοτε από θέση κυριαρχίας.

Η μέτρηση, ως μορφή γνώσης, προϋποθέτει την απόσταση, κι αυτή η απόσταση είναι ο θεμελιώδης μηχανισμός εξουσίας.

Αντιστρόφως, η κομμουνιστική επιστήμη του χρόνου δεν μετρά από έξω, αλλά συντονίζει από μέσα.

Η γνώση γίνεται ρυθμική και συμμετοχική, δεν επιβάλλεται στο φαινόμενο, συγχρονίζεται με αυτό.

Η αλήθεια δεν είναι «αντικειμενική», αλλά κοινή: προϊόν συμβίωσης, όχι κυριαρχίας.

*

Ο χρόνος ως κοινωνική μορφή.

Η νεωτερικότητα μετέτρεψε τον χρόνο σε λογιστικό μέγεθος, ώρες, ωράρια, ρυθμούς παραγωγής.

Αυτός ο χρόνος δεν είναι φυσικός, είναι κοινωνική επινόηση της εκμετάλλευσης.

Η εργασία δεν υπάγεται στον χρόνο, ο χρόνος υπάγεται στην εργασία.

Ο κομμουνιστικός χρόνος, αντίθετα, δεν είναι γραμμικός ούτε αξιολογικός.

Δεν είναι «παραγωγικός χρόνος», αλλά διαρκής χρόνος συνύπαρξης.

Η παραγωγή αντικαθίσταται από τη συν-διατήρηση, τη συλλογική ικανότητα να συνεχίζουμε να υπάρχουμε χωρίς εξάντληση.

*

Η αποσύζευξη ως μέθοδος.

Αν ο καπιταλισμός είναι το σύστημα των συνδέσεων (λόγος-νόμος, εργασία-χρόνος, φροντίδα-ιδιοκτησία), τότε η κομμουνιστική επιστήμη είναι επιστήμη των αποσυνδέσεων.

Η αποσύζευξη δεν είναι άρνηση της σχέσης, αλλά αποκατάσταση της ισότητας μέσα στη σχέση.

Να αποσυνδέσεις τη γνώση από τη διαχείριση σημαίνει να τη θεμελιώσεις στη συμμετοχή, όπως να αποσυνδέσεις τη φροντίδα από την ιδιοκτησία σημαίνει να την κοινωνήσεις.

Η αποσύζευξη είναι το μέτρο της ελευθερίας μέσα στη σχέση.

*

Η παύση ως αντίσταση στη συνεχή επιτάχυνση.

Η επιτάχυνση είναι το απόλυτο ιδεώδες της κεφαλαιοκρατικής οντολογίας.

Η ζωή, ο χρόνος, η γνώση, όλα πρέπει να κινούνται, να μεταβάλλονται, να «αναπτύσσονται».

Η στασιμότητα θεωρείται σφάλμα, η παύση αποτυχία.

Όμως το σώμα, ως υλικό όριο, επιβάλλει έναν αντιρυθμό.

Η παύση είναι το σημείο όπου ο χρόνος ξαναγίνεται κοινός.

Εκεί η κίνηση δεν καταργείται, αλλά μετασχηματίζεται, η ανάσα, ο ύπνος, η περισυλλογή γίνονται παραγωγικά γεγονότα του κοινού ρυθμού.

*

Η θερμική μεταφορά της φροντίδας.

Η κοινότητα του μέλλοντος δεν είναι πια νομική ή θεσμική, αλλά θερμική.

Η φροντίδα λειτουργεί ως ρυθμιστής θερμοκρασίας του κοινωνικού σώματος.

Η τέχνη και η επιστήμη, όταν επιστρέφουν στη φροντίδα, δεν παράγουν πλεόνασμα ισχύος - παράγουν ισορροπία ενέργειας.

Το κοινό δεν είναι ένα ιδεώδες, είναι ένα "θερμικό" φαινόμενο, ένα πεδίο ροών όπου κανείς δεν καίγεται και κανείς δεν παγώνει.

*

Η επαναθεμελίωση της ζωής χωρίς αναγκαιότητα.

Η αναγκαιότητα, όπως λέει η πρώτη θέση του Υπομνήματος, δεν είναι Λόγος.

Η ελεύθερη ζωή δεν χρειάζεται θεμέλιο, χρειάζεται συνέχεια χωρίς εξαναγκασμό.

Το να ζεις χωρίς αναγκαιότητα σημαίνει να ζεις μέσα στη δυνατότητα.

Η δυνατότητα δεν είναι «εν δυνάμει» μιας μελλοντικής ολοκλήρωσης, αλλά το παρόν της μη-υποταγής.

Η ελεύθερη ζωή δεν επιδιώκει τελειότητα, επαναφέρει το ατελές ως φυσική μορφή ύπαρξης.

*

Ο Κομμουνισμός ως Χρονική Τέχνη.

Ο κομμουνισμός, εδώ, δεν είναι μόνον θεσμός, ούτε γενικό κοινωνικό σύστημα.

Είναι χρονική τέχνη, η ικανότητα μιας κοινότητας να συντονίζει τον ρυθμό της χωρίς κυρίαρχο.

Να σταματά, να αναπνέει, να επανεκκινεί με την ευαισθησία του κοινού παλμού.

Αυτός ο κομμουνισμός δεν ζητάει την κατάληψη ή απλά την καταστροφή του κράτους, αλλά την οικείωση της διάρκειας, ήτοι μια εκ των προτέρων τάση απονέκρωσης τού κράτους σε όλο το φάσμα τής παραγωγικής ιδεολογικής και πολιτισμικής ζωής ήδη εντός του ύστερου καπιταλιστικού συστήματος.

Να ξαναγίνει ο χρόνος χώρος κοινός,να γίνει η ζωή ρυθμός χωρίς τελεολογία.

Με κίνδυνο να με ονομάσετε βερμπαλιστή και παραδοξολόγο θα ονόμαζα αυτή την πολιτική ιδεολογική και κοινωνική θέση ως έναν νεογκραμσιανό αναρχοκομμουνισμό που ορίζει μεν την νέα ταξική πάλη και ως αντι-κρατική , αλλά πάλι, κυρίως, ως ταξικό πόλεμο θέσεων.

*

Η επιστήμη του κοινού χρόνου είναι η μεθοδολογία μιας ελευθερίας που δεν αναπαράγει κυριαρχία.

Η γνώση δεν είναι εργαλείο, αλλά ρυθμιστής.

Η πράξη δεν είναι παραγωγή για την παραγωγή, αλλά κοινή διάρκεια.

Η ζωή δεν είναι αναγκαιότητα, αλλά ανοιχτή μορφή ρυθμού.

 

Ιωάννης Τζανάκος

 

ΥΠΟΜΝΗΜΑ ΘΕΣΕΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΣΧΕΣΗ ΜΑΡΞ ΧΕΓΚΕΛ. Η ΑΝΑΓΚΑΙΟΤΗΤΑ, Η ΓΡΑΦΗ, ΚΑΙ Η ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΖΩΗ.

Καμία αναγκαιότητα δεν είναι Λόγος.

Η εκμετάλλευση και η ιεραρχία δεν υπήρξαν «ορθή» αναγκαιότητα, αλλά εξαναγκασμός που εμφανίζεται ως φυσικός μόνο επειδή εξάντλησε όλες τις άλλες δυνατότητες.

Η γραφή γεννήθηκε από βία, αλλά δεν της ανήκει.

Το σημάδι στον πηλό, το λογιστικό αρχείο, το νομικό κείμενο - όλα φτιάχτηκαν μέσα σε αίμα, αλλά μπορούν να γίνουν κοινά εργαλεία μνήμης και ελευθερίας.

Η επιστήμη δεν είναι θεά, είναι κοινότητα ρυθμών.

Ό,τι αποδεσμεύεται από το κέρδος, ό,τι μετρά για να φροντίσει και όχι για να επιταχύνει, είναι ήδη κομμουνιστική πράξη.

Η αναγκαιότητα δεν σώζει, η αποσύζευξη σώζει.

Αποσύζευξη γνώσης από εξουσία, λόγου από νόμο, πράξης από ωράριο, φροντίδας από ιδιοκτησία.

Η αναπαραγωγή είναι το νέο πεδίο του αγώνα.

Τροφή, ενέργεια, κατοίκηση, υγεία, γνώση - όχι εμπόρευμα, αλλά κοινά.

Εδώ παίζεται η νέα ταξική σύγκρουση.

Η παύση είναι παραγωγική δύναμη.

Η αδράνεια, η καθυστέρηση, το σφάλμα - είναι το δικαίωμα του σώματος να ορίζει ρυθμό, να ανακτά τον χρόνο.

Ο χρόνος είναι το νέο πεδίο κυριαρχίας και απελευθέρωσης.

Να μετράς χωρίς να κυριαρχείς, να αναπνέεις χωρίς να αξιολογείσαι.

Ο κοινός χρόνος είναι η νέα βάση της ισότητας.

Καμία ιεραρχία δεν είναι φυσική.

Η πατριαρχία, η ταξική διαίρεση, η κρατική εξουσία δεν είναι αναπόφευκτες μορφές, είναι υπολειμματικές κατασκευές εξαναγκασμού.

Η τέχνη και η επιστήμη επιστρέφουν στη φροντίδα.

Θερμικά φαινόμενα του κοινού σώματος.

Ό,τι θερμαίνει χωρίς να καίει, ό,τι συντονίζει χωρίς να επιβάλλει, είναι η νέα δημιουργία.

Ο κομμουνισμός είναι αποκατάσταση ρυθμού.

Η ενότητα του λέγειν και του πράττειν, η κοινή διάρκεια χωρίς ωράριο, χωρίς ιδιοκτησία, χωρίς τελεολογία.

Να σταματάμε μαζί και να ξαναρχίζουμε χωρίς μετρονόμο.

 

Ιστοριογραφική Σημείωση. 

«Για να» υπάρξει γραφή, συντακτικό, (μαθηματικός-λογικός) τύπος, «δομή», επιστήμη, χύθηκε τόσο αίμα, χάθηκε τόση ζωή.

Δεν άξιζε τον κόπο, δεν υπήρξε/υπάρχει κανένας (οντολογικός) αποχρών Λόγος, αλλά ένα «αναπόφευκτον» υπήρξε -πως αλλιώς να εννοηθεί η μαρξική ιδέα για την «ιστορική αναγκαιότητα τής εκμετάλλευσης/καταπίεσης»; είναι αυτή η πτυχή τού μαρξισμού μια κακώς εννοούμενη εγελιανή επιρροή; ή απλά είναι η αλήθεια;

Μαρξισμός σημαίνει να δεχτείς έναν βαθμό αναγκαιότητας-αναγκαστικότητας αυτής τής βαθμίδας: εκμετάλλευση-ιεραρχία-πατριαρχία-πολιτισμική και παραγωγική συσσώρευση, χωρίς ίσως να απολυτοποιείς τον όρο τής αναγκαιότητας ταύτης σε αποχρώντα Λόγο και σε γενική νομοτέλεια.

Άρα:

Μιας και έγινε λοιπόν «όλο αυτό» ας δούμε τι μπορεί να διασωθεί από αυτό, και πως μας ταιριάζει «για μια» ελεύθερη και υπεύθυνη-εν-ελευθερία ζωή.

Σε έναν ανθρώπινο/έμβιο κόσμο χωρίς ταξική κοινωνική δομή και σκληρές ιεραρχίες (ή, χωρίς καθόλου ιεραρχία/ιεραρχίες).

 

Ιωάννης Τζανάκος

 

 

Η ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΟΥ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΥ ΧΡΟΝΟΥ. ΑΠΟ ΤΟΝ ΠΑΤΟ ΤΗΣ ΚΟΛΑΣΗΣ ΚΑΙ ΤΗΝ ΜΕΣΗ ΤΗΣ ΕΡΗΜΟΥ.

Η ΓΛΩΣΣΑ ΟΥΤΕ ΠΡΟΗΓΕΙΤΑΙ ΟΥΤΕ ΕΠΕΤΑΙ.

Η γλώσσα δεν είναι πρόλογος ούτε επίλογος του κόσμου, είναι η επιφάνεια όπου το πράττειν και το λέγειν ανταλλάσσουν ενέργεια, το σημείο όπου το ον αγγίζει τη διάρκεια του ίδιου του ρυθμού του.

Κάθε λέξη είναι πράξη, κάθε πράξη είναι εκφορά.

Το να μιλώ σημαίνει να εγγράφω το σώμα μου μέσα στη ροή του είναι.

Η γλώσσα είναι αναπνοή του κόσμου, χρόνος που παίρνει μορφή και μορφή που διαλύεται σε χρόνο.

Δεν υπάρχει πρωτογενής δομή πριν από την εκφορά, ούτε μεταγλώσσα μετά απ’ αυτήν.

Υπάρχει μόνο το συνεχές της parole, που πηγάζει, πήζει, ρέει, και παγώνει σε δομές όταν χάνει τον ρυθμό της.

 

Η ΑΠΟΚΟΠΗ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΚΗΣ ΔΥΝΑΜΗΣ.

Ο καπιταλισμός γεννιέται τη στιγμή που η διάρκεια κόβεται, τη στιγμή που ο ρυθμός ενός σώματος αποσπάται και μετατρέπεται σε ικανότητα προς πώληση.

Η εργασία δεν είναι πράξη, είναι χρόνος αποθηκευμένος, αναπνοή φυλακισμένη σε ωράριο.

Ο μισθός είναι η γραμματική της αποκοπής, η πρόταση που δένει τον άνθρωπο στη διαρκή αναβολή του.

Η πλατφόρμα, το εργοστάσιο, το γραφείο είναι πίνακες συντάξεων όπου η φωνή γίνεται εντολή και η πράξη μεταφράζεται σε δεδομένο.

Η αξιολόγηση είναι σύνταξη, ο δείκτης απόδοσης είναι ρήμα του θανάτου.

Η αυτονομία της εργατικής δύναμης είναι το φάντασμα της ζωής που μιλά χωρίς ενεργό σώμα.

 

Η ΑΥΤΟΝΟΜΗΜΕΝΗ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ.

Η φροντίδα, η τροφή, η κατοίκηση, η γνώση, ο ύπνος έχουν γίνει κλάδος κεφαλαίου.

Το σύστημα δεν χρειάζεται πια μόνο παραγωγή, χρειάζεται αναπαραγωγή της αποκοπής.

Ζούμε μέσα σε μηχανές φαινομενικής ζωής, σε προγραμματισμένες ατμόσφαιρες που υπόσχονται ισορροπία ενώ ανακυκλώνουν τη φθορά.

Η καλή διατροφή, το βιώσιμο σπίτι, η θεραπεία, η ευζωία είναι μορφές συντήρησης του θανάτου.

Η φροντίδα, όταν δεν απελευθερώνει, είναι απλώς η στοργική όψη της εξάρτησης.

Η καθημερινότητα είναι η μεγάλη αποθήκη του νεκρού ρυθμού.

Ο κόσμος μας είναι ένα λουτρό αναπαραγωγικής συνέχειας, όπου κάθε ανάσα είναι χρονισμένη, κάθε ανάπαυση προγραμματισμένη, κάθε επιθυμία μετρημένη.

 

ΚΡΑΤΟΣ ΚΑΙ ΔΙΚΑΙΟ - Η ΜΟΡΦΗ ΤΗΣ ΝΕΚΡΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ.

Το κράτος είναι μηχανή χρονικότητας, η διοίκηση της αποσύνθεσης.

Ο νόμος είναι ο κατεψυγμένος ρυθμός της parole.

Η βιοπολιτική δεν προστατεύει τη ζωή, αλλά διαχειρίζεται τη διατήρηση του θανάτου.

Οι προθεσμίες, οι συμβάσεις, τα ασφαλιστικά ταμεία είναι τελετουργίες της σταθερής φθοράς.

Το Δίκαιο γράφει τον θάνατο μέσα στη γλώσσα της ζωής, θεσπίζει προθεσμία στην ύπαρξη, δένει τον χρόνο στο χαρτί.

Το κράτος είναι το λογιστήριο της αναβολής, η θεσμοποίηση του να μην πεθαίνεις ακόμα για να συνεχίζεις να δουλεύεις.

 

Η ΧΩΡΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΡΥΘΜΟΥ - ΑΠΟ ΤΟ ΩΡΑΡΙΟ ΣΤΟ ΣΥΝΟΡΟ.

Η εξουσία γράφει τον χρόνο πάνω στον χώρο.

Το ωράριο είναι η μικρή γεωμετρία της υπακοής, το σύνορο είναι η μεγάλη.

Οι «ισοϋψείς» νομικές ζώνες, οι ειδικές οικονομικές περιοχές, οι διαδρομές μετανάστευσης είναι εδάφη ρυθμικής βίας.

Ο κόσμος είναι μια παγκόσμια σύνταξη, μια γραμματική πτώσεων και εξαρτήσεων.

Κάθε σώμα πρέπει να τοποθετηθεί σωστά μέσα στην πρόταση της παραγωγής.

Η ελευθερία μεταφράζεται σε ελευθερία απόλυσης, η μετακίνηση σε ρυθμισμένη εκτόπιση.

Το σύνορο είναι σύνταξη, και η κυριαρχία είναι γραμματική.

 

ΕΘΝΟΣ ΚΑΙ ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΙΑ - ΔΙΔΥΜΟ ΚΕΙΜΕΝΟ.

Η εθνοκρατική μορφή δεν είναι συνέχεια της φεουδαρχίας, είναι η μεταγραφή της σε λαϊκή γλώσσα.

Η Δύση και ο ιμπεριαλισμός γεννήθηκαν μαζί, ως δίδυμη πρόταση ισχύος.

Κάθε έθνος, όταν ωριμάζει, γίνεται αυτοκρατορία του εαυτού του.

Το σύστημα των εθνών είναι ένα σύστημα συντακτικών εξαρτήσεων, όπου η ισχύς είναι το κατηγόρημα κάθε ταυτότητας.

Ο λαός είναι υποκείμενο που χρειάζεται ρήμα για να υπάρχει, και το ρήμα είναι πάντα το κράτος.

 

ΟΙ ΠΑΓΙΔΕΣ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ.

Όπου λείπει το υλικό υπόβαθρο της ισχύος, το έθνος μετατρέπεται σε λέξη χωρίς σημαίνον.

Οι αμυντικοί εθνικισμοί και οι αριστερές πατριωτικές ουτοπίες αναπαράγουν την ίδια συντακτική μορφή.

Προφέρουν όρο χωρίς αναφορά και καταλήγουν να γράφουν το κενό με αίμα.

Η φαντασματική ταυτότητα χρειάζεται τραύμα για να υπάρξει, και η περιφέρεια το προσφέρει απλόχερα.

 

Ο ΔΙΠΛΟΣ ΝΟΜΟΣ ΤΗΣ ΑΞΙΑΣ.

Η αξία δεν υπολογίζεται μόνο στην παραγωγή αλλά και στην αναπαραγωγή της αποκοπής.

Ο μισθός, η τιμή, το δάνειο, η πίστωση είναι ρήματα του ίδιου λογισμού.

Η αξία είναι χρόνος που μιλά, είναι η γλώσσα του κεφαλαίου για το μέλλον.

Οι ισοτιμίες και τα χρέη είναι η σύνταξη του ιμπεριαλισμού.

Το χρήμα είναι ο πιο αυστηρός γραμματικός τύπος που επινοήθηκε ποτέ, μεταφράζει το ζωντανό σε χρόνο ανταλλάξιμο.

 

Η ΑΛΓΟΡΙΘΜΙΚΗ ΜΕΤΑΓΛΩΣΣΑ.

Ο λόγος έχει γίνει εντολή.

Η πρόταση αντικαταστάθηκε από κύκλο εκτέλεσης.

Ο αλγόριθμος είναι η μεταγλώσσα της εξουσίας, ρυθμίζει συνθήκες, δεν παράγει νόημα.

Το υπολογιστικό μοντέλο είναι ο καθρέφτης του κεφαλαίου που δεν χρειάζεται ερμηνεία, μόνο συμμόρφωση.

Η αντίσταση αρχίζει εκεί όπου ο ρυθμός αποτυγχάνει να εκτελεστεί. Το δικαίωμα στο σφάλμα, στην αναβολή, στη σιωπή, είναι το δικαίωμα στην ύπαρξη.

 

Η ΠΑΥΣΗ ΩΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗ.

Η παύση δεν είναι απραξία, είναι ο χώρος παραγωγής της διάρκειας.

Σε μια εποχή εξάντλησης, η μόνη δημιουργική ενέργεια είναι η αδρανής.

Χρειαζόμαστε νησίδες χωρίς μέτρηση, συγχρονισμένες καθυστερήσεις, κοινότητες επιβράδυνσης.

Η επανάσταση του ανενεργού δεν είναι άρνηση της πράξης, είναι επαναφορά του ρυθμού στο σώμα.

Το ανενεργό είναι κοινός χρόνος χωρίς ιδιοκτησία, θερμοδυναμική της ελευθερίας.

 

Ο ΧΡΟΝΟΣ ΩΣ ΠΕΔΙΟ ΚΥΡΙΑΡΧΙΑΣ.

Η μισθωτή εργασία αποικιοποιεί τη διάρκεια, μετατρέπει τον χρόνο σε εργαλείο πειθαρχίας.

Η απεργία, η αργοπορία, η καθυστέρηση είναι μορφές αντι-χρονικότητας.

Η νέα επιστήμη δεν θα είναι των παραγωγών αλλά των ρυθμών, θα μετρά ελευθερία με μονάδες αναπνοής.

Να αντέχεις χωρίς να μετριέσαι, αυτό είναι το νέο μέτρο.

 

Η ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΤΗΣ ΕΝΤΡΟΠΙΑΣ.

Η τέχνη δεν διακοσμεί, θερμαίνει.

Η ομορφιά δεν είναι εικόνα αλλά ισοθερμία.

Η μουσική είναι η πιο κομμουνιστική τέχνη γιατί δεν έχει ιδιοκτησία, υπάρχει μόνο ως κοινός ρυθμός.

Όταν όλα πάλλονται μαζί, κανείς δεν κυριαρχεί.

Η τέχνη και η εργασία ξανασυναντιούνται στη χειρονομία, στο κοινό δέος του ρυθμού.

Η επανάσταση είναι θερμικό φαινόμενο.

 

Η ΕΠΑΝΑΣΥΝΔΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΦΑΝΕΙΑΣ.

Η κατάργηση της μισθωτής και επιτασσόμενης εργασίας είναι η άρση της αποκοπής.

Κοινή διεύθυνση της παραγωγής και της αναπαραγωγής, ακρατικά κοινά επιβίωσης, αποπαγίωση των υπερ-σημείων «Έθνος», «Αγορά», «Θεός».

Η πράξη επιστρέφει στην επιφάνεια ως κοινή διάρκεια, η γλώσσα ξαναγίνεται ρυθμός του όντος, όχι μηχανή νόμου.

Η επιφάνεια είναι το νέο πεδίο της ισότητας, η έρημος της φωνής όπου όλα μιλούν χωρίς να απαιτούν.

 

ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΠΑΤΟ ΤΗΣ ΚΟΛΑΣΗΣ ΚΑΙ ΤΗ ΜΕΣΗ ΤΗΣ ΕΡΗΜΟΥ.

Δεν υπόσχομαι λύτρωση, μόνο διάρκεια.

Ο πάτος είναι παντού όπου ο χρόνος μετριέται μέχρι εξάντλησης. 

Ο αέρας έχει γεύση μετάλλου, οι μηχανές ψιθυρίζουν προσευχές χωρίς θεό.

Κι όμως, επιμένει ένα σπασμένο ρολόι που αρνείται την ώρα.

Είναι ο κοινός μας ρυθμός.

Δεν πιστεύω στην ανάσταση, πιστεύω στη φθορά που ισώνει.

Στην ανακύκλωση του θανάτου και της ζωής ως ενότητα, στη σιωπή ως διεθνισμό των σωμάτων.

Στην άμμο, ανάμεσα σε απορρίμματα εργαλείων και φωνές απόδοσης, φαντάζομαι πόλη χωρίς σημαίες, χωρίς νόμισμα, χωρίς ιεραρχία.

Οι άνθρωποι θα εργάζονται χωρίς μέτρο, θα ζουν χωρίς αναβολή, θα πεθαίνουν χωρίς ιδιοκτησία.

Ο χρόνος θα ανοίξει σαν ανάσα.

Εμείς οι γραφείς θα αφήσουμε ίχνη και σκόνη.

Το μάθημα είναι απλό: ο ρυθμός είναι πολιτική, η παύση εξέγερση, η εντροπία ισότητα.

Η κομμουνιστική επιστήμη του κοινωνικού χρόνου δεν ζητά πίστη, ζητά διάρκεια.

Να σταματάμε μαζί, να ξαναρχίζουμε χωρίς μετρονόμο.

Να επιστρέφει ο λόγος στον ρυθμό και ο ρυθμός στη ζωή.

Αυτό είναι αρκετό.

Είναι αρχή.

Είναι ανάσα.

Είναι κοινός χρόνος.

**

Κάτω το Σύστημα τής Μισθωτής Εργασίας.

Ιωάννης Τζανάκος

 

Από την κοινωνία του θεάματος στην κοινωνία της αναπαραγωγικής συνέχειας. (Φαντασματικότητα, ερήμωση, και η χωροποίηση του έμβιου μέσω της αυτονομημένης «εργασιακής δύναμης - εμπορεύματος»)

Η φαντασματικότητα του ύστερου καπιταλισμού δεν είναι πια σκηνή θέασης, είναι μηχανισμός συνέχειας. 

Δεν στεκόμαστε απέναντι από την εικόνα, είμαστε η επιφάνειά της.

Η κοινωνία του θεάματος μας έπειθε ότι ζούμε επειδή βλέπουμε, η κοινωνία της αναπαραγωγικής συνέχειας μας πείθει ότι ζούμε επειδή φροντίζουμε.

Το φάντασμα δεν προβάλλεται πια επί οθόνης, αναπνέει μέσα μας, μετρημένο σε ρυθμούς επιβίωσης, σε ροές συντήρησης.

*

Η φαντασματικότητα μπορεί να κριθεί μόνο αν αναγνωριστεί η πραγματική ερήμωση μας ως η μόνη που υπάρχει.

Όχι ως μελαγχολία ή απώλεια αξιών, αλλά ως καθολική αποκοπή της ζωής από το έργο της, του σώματος από τη χρήση του, του χρόνου από τη σημασία του.

Η μοναδική δυνατή άρση της είναι η κατάργηση της αποκοπής όπως αυτή σημαίνεται διπλά, στο εμπόρευμα, όπου το πράγμα αποχωρίζεται από τον δημιουργό του, και στην εργασιακή δύναμη, όπου η ζωή αποχωρίζεται από τον εαυτό της.

Το σύστημα της μισθωτής ή και επιτασσόμενης εργασιακής δύναμης είναι η συνολική οντολογία αυτής της αποκοπής, και μόνο με την κατάργησή του μπορεί να τελειώσει η φαντασματικότητα ως κοινωνική μορφή.

*

Το θέαμα υπήρξε το τελετουργικό της εμφάνισης του μηχανισμού, η αναπαραγωγή είναι το τελετουργικό της επιβίωσής του.

Ο Μάης του ’68 διέλυσε τη γλώσσα της εξουσίας, αλλά άφησε ανέπαφη τη γλώσσα της ζωής, εκεί γεννήθηκε η ήπια οντολογία της επιμέλειας.

Η επιθυμία έγινε «δημιουργικότητα», η ρήξη «συνεργατικότητα», ο θάνατος «ανθεκτικότητα».

Η απελευθέρωση της ζωής πραγματοποιήθηκε ως ελευθερία της επιβίωσης.

Η φαντασματικότητα σήμερα έχει γεωμετρία.

Η εργατική δύναμη, όταν τυποποιείται ως εμπόρευμα, δεν είναι απλώς «ικανότητα προς πώληση».

Είναι ο τελεστής αποκοπής που αφαιρεί ένα τμήμα του έμβιου από τον φορέα του, το απογυμνώνει από βιογραφία και το προβάλλει ως ισοδύναμο μέγεθος.

Ο μισθός ή η σύμβαση λειτουργεί σαν απεικόνιση: bios → 𝐿 .

Η εικόνα 𝐿 όμως δεν αιωρείται, χρειάζεται επιφάνειες, μετρικές και σύνορα.

Με άλλα λόγια, η αυτονομημένη εργατική δύναμη γεννά και απαιτεί χωροποιήσεις, υλικές και νομικές διατάξεις που σταθεροποιούν την ανταλλαξιμότητά της και επιβάλλουν ρυθμό πάνω στο ζωντανό χρόνο.

Πρώτη κίνηση, καμπύλωση του χώρου.

Γύρω από κόμβους αξίωσης εργασίας, εργοστάσια, αποθήκες, ζώνες ελεύθερου εμπορίου, διαδρόμους μεταναστευτικής επιστράτευσης, gig-πλατφόρμες, data centers, το σώμα γίνεται τοποθετήσιμη μονάδα, οφείλει να φτάσει, να συγχρονιστεί, να «κουμπώσει» πάνω σε πάγκο, ταινιόδρομο, dashboard, εφαρμογή.

Δεύτερη κίνηση, επιπέδωση του χρόνου.

Οι βιοχρονίες, κόπωση, ανάπαυση, επιθυμία, εξισώνονται σε μετρήσιμα διαστήματα, βάρδιες, στόχοι, χρόνοι παράδοσης.

Η ζωή συγχρονίζεται βίαια με τον κύκλο του εμπορεύματος.

Σε μικροκλίμακα, η χωροποίηση οργανώνεται ως μετρική του σώματος, από τον τεηλορισμό στα wearables, η κίνηση αποσυντίθεται σε χειρονομίες, η προσοχή γίνεται δεδομένο, η κούραση δείκτης.

Το σώμα μετατρέπεται σε επιφάνεια μέτρησης.

Σε μεσοκλίμακα, η οικία ανασχηματίζεται σε κόμβο παραγωγής και αναπαραγωγής, τηλεργασία, φροντίδα, δευτερογενείς βάρδιες, ο «ελεύθερος» χώρος καμπυλώνεται γύρω από χρονικά ορόσημα εφαρμογών.

Σε μακροκλίμακα, τα σύνορα, οι βίζες και τα φορολογικά καθεστώτα παράγουν νομικά ισοϋψείς, δηλαδή ζώνες διαφορετικών χωρών που υπάγονται στο ίδιο ρυθμιστικό επίπεδο εκμετάλλευσης.

Εκεί, διαφορετικά εδάφη λειτουργούν ως οριζόντιες επιφάνειες ισοδύναμης αξίας και ελέγχου, το δίκαιο και το εμπόριο συμπίπτουν, δημιουργώντας «ισοϋψείς γραμμές» του ίδιου ύψους κόστους και πειθαρχίας.

Ο εργάτης δεν μετακινείται απλώς ανάμεσα σε χώρες, μετακινείται πάνω σε νομικά επίπεδα εκμετάλλευσης.

*

Η αυτονομοποίηση της εργατικής δύναμης εγγράφεται διπλά.

Πρώτον, νομικο-λογιστικά, σύμβαση και HR αποσπούν την ικανότητα από τον βίο και τη μετατρέπουν σε πακέτο υποχρεώσεων που κυκλοφορεί ανεξάρτητα από το πρόσωπο, υπεργολαβία, προσωρινότητα, body-leasing.

Δεύτερον, αλγοριθμικά, προφίλ, ratings, «ανθρώπινο κεφάλαιο» ως dataset.

Η δεύτερη φύση της δύναμης κυκλοφορεί πριν, δίπλα και εναντίον της πρώτης φύσης του σώματος, προκαθορίζοντας πρόσβαση, ρίσκο, ασφάλιστρα.

Αυτή η διπλή εγγραφή στηρίζεται σε χρηματο-τοπολογίες, πίστωση, χρέος, ασφάλιση.

Ο μελλοντικός χρόνος της ζωής υποθηκεύεται, αγκυρώνοντας το σώμα στον τόπο, στον πάροχο, στον εργολάβο.

Το χρέος καμπυλώνει τη γεωμετρία της επιλογής, οι εναλλακτικές συμπτύσσονται, η έξοδος ακριβαίνει.

Έτσι η επιπέδωση του χρόνου μετατρέπεται σε αυτο-πειθαρχία.

Οι θύλακες, SEZ, βιομηχανικά πάρκα, κοιτώνες, συμπυκνώνουν νομικό καθεστώς, κατοίκηση και εργασία σε ένα ενιαίο τεχνούργημα, εκεί η ελευθερία κίνησης αντικαθίσταται από ελευθερία απόλυσης, και η παραγωγικότητα επιβάλλεται ως φυσικός νόμος.

Αντίστροφα, στις πλατφορμικές πόλεις, η συγκέντρωση διαλύεται αλλά η επιπέδωση του χρόνου βαθαίνει, always-on ειδοποιήσεις, δυναμική τιμολόγηση, αόρατα πρόστιμα και «boosts».

Το σπίτι-κόμβος μετατρέπεται σε εργοστάσιο χαμηλής έντασης, υψηλής διαθεσιμότητας.

Όπου οι μηχανισμοί προβολής αποτυγχάνουν, παράτυπη εργασία, αυτοοργανωμένες φροντίδες, «γκρίζες» αγορές, δημιουργούνται κενά κυριαρχίας.

Όχι κατ’ ανάγκην απελευθερωτικά, αλλά εκεί προκύπτει η δυνατότητα αντιστροφής της τοπολογίας, απεργιακές καθυστερήσεις, συλλογικές πρακτικές που «επιστρέφουν» χρόνο, δομές στέγασης που απο-εμπορευματοποιούν, συνεταιριστικές πλατφόρμες που μετατρέπουν το προφίλ-δεύτερη φύση σε κοινό αγαθό.

Εκεί, μέσα στον εξισωτικό μηχανισμό που κάνει τη ζωή μεταβλητή του λογισμού, εγγράφεται η ασυμμετρία, η ρωγμή, η αργότητα που ξανασυνδέει το 𝐿 με το bios.

*

Σ’ αυτή την οντολογία της επιμέλειας, ο κλάδος της αναπαραγωγής δεν είναι περιθώριο, είναι παγκόσμιο παραγωγικό σύστημα, διατροφή, κατοίκηση, ένδυση, τουρισμός, ευεξία, ψυχαγωγία. 

Δεν παράγει αγαθά, παράγει μορφές επιβίωσης.

Οι «καλές συνθέσεις», σωστή διατροφή, ηθική κατανάλωση, ολιστική ευεξία, καλύπτουν την κακή σύνθεση του κόσμου, τη ζωή εξομοιωμένη με τη δυνατότητα να συνεχίζει να αγοράζει χρόνο.

Η οικονομία, η αισθητική και η βιοπολιτική συγχωνεύονται, το προϊόν είναι η ψευδαίσθηση ότι ζούμε.

*

Η πραγματική έρημος, λοιπόν, δεν είναι η απουσία νοήματος, αλλά το νόημα αποκομμένο από το έργο του.

Η φαντασματικότητα είναι η μορφή της ζωής υπό διοίκηση, και η μόνη πράξη του ζωντανού θα αρχίσει όταν παύσει να υπάρχει το σύστημα της μισθωτής ή επιτασσόμενης εργασιακής δύναμης.

Τότε ο χώρος δεν θα καμπυλώνει πια τη ζωή, ο χρόνος δεν θα την ισιώνει.

Η ενότητα δυνατότητας και πράξης δεν θα χρειάζεται μέτρο ούτε απόδειξη.

Όχι ο κόσμος που ζει ως προθεσμία, αλλά ο κόσμος που, επιτέλους, δεν χρειάζεται προθεσμίες.

 

Ιωάννης Τζανάκος